Vəzm Mənası: Nəbz. Ürək döyüntüsü, damarların döyünməsi. Füzuli şeirində "vəzm" sözü nəbz mənasında işlədilib. Misal olaraq Füzuli'nin şeirindən bir parçanı göstərək: "Doxdur gəldi, vəzmin yoxladı on...

Vəzmə Mənası: "Vəzmə" sözü əsasən "baxmaq", "nəzər salmaq", "diqqətlə baxmaq" mənalarında işlənən bir dialekt sözüdür. Əli Bayramlı bölgəsində istifadə olunan bu söz, həm də insanın ətrafını müşahidə...

Vəzo:urd Mənası: Bakı dialektində "vəzo:urd", oğlan evindən qız evinə bayram münasibətilə göndərilən hədiyyə, yemək və ya başqa əşyaları ifadə edir. Adətən, toy, nişan və ya başqa bayramlarda oğlan t...

Vəzzəmək Mənası: (Salyan) Kündələmək. Xəmiri yaxşı-yaxşı yoğurmaq, qarışdırmaq. Bu söz, xəmirin yoğrulma prosesinin intensivliyini və diqqətli şəkildə yerinə yetirilməsini ifadə edir. "Vəzzəmək" feli...

Vəzərək Mənası: (Kürdəmir) Yeyilən yabanı bitki adı. "Vəzərəkdən doğa bişirsən yaxşı olar" misalında olduğu kimi, adətən yemək bişirməkdə istifadə olunan bir bitkidir. Bitkinin dəqiq növü müəyyən edi...

Xabdan Mənası: (Şərur) Qəflətən, birdən. Bu söz, gözlənilməz, ani bir hadisənin baş verməsini ifadə edir. Məsələn, "Xabdan yağış yağmağa başladı" ifadəsi gözlənilmədən başlayan yağışı təsvir edir. Sö...

Xaç Mənası: Cəlilabad, Lənkəran, Masallı və Salyan bölgələrində işlənən bu söz "saç, kişi saçı, tel" mənalarını ifadə edir. Misal olaraq, "Xaç saxlamışam" (Masallı) ifadəsi "Saç saxlamışam" mənasını ...

Xaçbuş Mənası: (Kürdəmir dialekti) Soyğunçu, oğru. Verilən nümunədə "Carrılar çox xaçbuşdular, kürdüyə mal buraxmaq olmur" cümləsində "xaçbuş" sözü qarətçi, oğru kimi təqdim olunur. Sözün mənası kont...

Xaçırdəğ Mənası: (Kəlbəcər) Təndirin ağzına qoyulan dəmir qapaq. Təndirin ağzını bağlamaq üçün istifadə olunan, adətən dəmir materialdan hazırlanmış örtük. Sözün etimologiyası ehtimal ki, "xaç" (çapr...

Xaçmar Mənası: (Ordubad dialekti) Arı səbətinə xaç şəklində qoyulan çubuqlar. Başqa sözlə desək, arıların səbət içərisində hərəkətini tənzimləmək və yuva qurmalarını asanlaşdırmaq üçün səbətə xaç for...

Xaçıpuş Mənası: Lənkəran bölgəsində işlənən "xaçıpuş" sözü, "xaçbuş" sözünün dialektal variantıdır və əsasən əkin sahələrində, xüsusilə də taxıl tarlalarında rast gəlinən, çoxillik ot bitkisi olan xa...

Xacu Mənası: (Zaqatala) Təzə doğulmuş inəyin ilk südü, ağız südü. Bu süd, digər süd növlərindən fərqli olaraq, daha qatı, yağlı və sarımtıl rəngdə olur. İnanışlara görə, bu südün xüsusi müalicəvi xüs...

Xaf Mənası: (Zəngilan) Bax, xap II. – Xaf ayı çıxır bılların üsdə. Bu ifadənin tam mənası kontekstdən asılıdır, lakin ümumi mənada "xaf" sözü güman ki, qış aylarında, xüsusilə də qar yağandan sonra, ...

Xafdan Mənası: "Xafdan" sözü Naxçıvan və Zəngilan bölgələrində işlənən bir dialekt sözüdür. "Xabdan" sözünün variantı olub, çox güclü, sürətli, qəfil hərəkəti ifadə edir. Sözün mənası kontekstdən ası...

Xaflı Mənası: (Qazax dialektində) Təzə, yeni. Söz, əsasən, paltar və ya geyim üçün işlədilir. Yəni, yeni, təzə geyim üçün işlədilən bir ifadədir. Misal olaraq, "Niyə, xaflı paltarı var, qoy geyinsin ...