izahlı lüğət 0 baxış 0 reaksiya Düzəliş

İllah (ərəbcə "illa"dan) sözü, əsasən Azərbaycan dilində "illa" sözünün 3-cü mənası ilə eyni mənada işlənir. Ancaq, sadəcə sinonim deyil, bəzən daha güclü, daha təkidli bir ifadədir. "İlla"nın ümumi mənası "yalnız", "ancaq", "məhz" kimi qəbul edilərsə, "illah" bu mənaları daha qətiyyətli, qaçılmaz bir şəkildə ifadə edir. Sanki söhbət edilən hərəkətin və ya hadisənin baş verməsi qaçılmaz və şübhəsizdir.

Misal olaraq, verilən sitatda "Bizim tövlələrdə yanan [elektrik] adamın gözlərini qamaşdırır" cümləsində "illah" əvəzinə "illa" işlənsəydi, cümlənin mənası eyni olardı, lakin təsiri o qədər də güclü olmazdı. "İllah"ın işlənməsi, elektrik işığının parıltısının o qədər parlaq və güclü olduğunu və bu parıltının gözləri qamaşdırma effektini qaçılmaz olduğunu daha qətiyyətlə vurğulayır. "İllah" sözü vasitəsilə danışan, hadisənin təsirini gücləndirmək və dinləyicinin diqqətini daha çox cəlb etmək istəyir.

Ümumiyyətlə, "illah" sözü ədəbi üslubda daha çox işlənir və danışıq dilində nisbətən az rast gəlinir. Onun istifadəsi mətnə daha poetik və təsirli bir hava qatır. Əsərin üslubuna və kontekstə görə, "illah" sözü "yalnız", "ancaq", "məhz", "hətta", "məcburən" kimi sözlərlə əvəz oluna bilər, lakin bu əvəzetmələr orijinal ifadənin gücünü və təsirini tam olaraq verə bilməyəcəkdir. Ona görə də, "illah" sözünün seçilməsi yazarın söylədiklərini daha təsirli şəkildə çatdırmaq üçün edilən ədəbi bir seçimdir.

Söz-söhbət (0)

Bu haqda yaz