Xuntxumax Mənası: (Zaqatala) Qaşqabağını sallamaq. Qaşqabağın hərəkətlə, tez-tez və ritmik olaraq yellənməsi, sallanması mənasını verir. Adətən, küləyin təsiri ilə və ya əl ilə qaşqabağın bu şəkildə ...

Xunu Mənası: "Xunu olmaq" ifadəsi südün kəsilməsi, süd verə bilməmək mənasını verir. Söz, əsasən, heyvanların südünün kəsilməsi kontekstində işlədilir. Misal olaraq, qoyun və ya keçinin südünün qurum...

Xunühləmax Mənası: (Şəki) Yadırğamaq. "Xunühliyifdi də: uşaq, ciyisini isdiyi" ifadəsi uşağın, özünü yadırğadığını, özünü itirmiş kimi hiss etdiyini ifadə edir. Söz, uşağın qorxu, təəccüb və ya kədər...

Xünüx Mənası: (Qafan, Şərur) İlıq (su). Qaynar sudan bir qədər sərin, əl çəkən su kimi təsvir edilir. Sözün əsasında "xün" və ya oxşar bir kökdən gəlməsi ehtimalı var ki, bu da istiliyin zəifliyini, ...

Xuqari Mənası: Zaqatala dialektində "xuqari" sözü "xoqar" sözünün sinonimi olub, əsasən ev heyvanları üçün hazırlanan, sadə, az miqdarda taxıldan hazırlanan yem növünü ifadə edir. Mətndə verilən nümu...

Xuqarı Mənası: "Xuqarı" sözü Qax bölgəsində işlənən bir dialekt sözü olub, "bax, xoqar" mənasını verir. Ümumi Azərbaycan dilində istifadə edilən "bax" və ya "xoqar" sözlərinin yerinə daha çox qədim k...

Xurcuntayı Mənası: Xurcuntayı düşmək: Qazax dialektində işlənən bir ifadə olub, eyni anda və eyni vəziyyətdə yıxılmaq mənasını verir. Xüsusilə güləş zamanı hər iki güləşçinin eyni anda yıxılması üçün...

Xurdalı Mənası: (Xanlar rayonunda) Çala-çuxurlu, ərazisi çuxurlu, qırışıqlı yer. Həmçinin, dağlıq olmayan, düzən ərazilər üçün işlədilən ifadədir. "Xurdalı yerdə böyük dağ-dərə olmaz" deyimi ərazinin...

Xurday Mənası: Düyü qırıntısı. Zaqatala və Qax bölgələrində geniş yayılmış bir sözdür. Xurday, düyünün təmizlənməsi və ya bişirilməsi zamanı əmələ gələn kiçik, qırıntı halındakı hissələri ifadə edir....

Xuriş Mənası: Qax və Zaqatala bölgələrində işlənən "xuriş" sözü zirək, ağıllı, uzaqgörən, hazırcavab deməkdir. Bu söz, adətən, ağıl və zəka ilə fərqlənən insanları təsvir etmək üçün işlədilir. Həmçin...

Xurmud Mənası: (Xanlar bölgəsində) Ağac növü. Xurmud ağacı möhkəm və davamlı olduğundan, ondan ev tikintisində, əşya düzəltməkdə istifadə olunurdu. "Xurmud bir şeyə yarayan ağacdır, ondan ev də tikər...

Xurnix' Mənası: Bu sözün iki əsas mənası vardır. Birinci mənada "xirnək" sözü ilə sinonim olaraq, qar örtüyü altında qalmış və donmuş torpağın üst qatını ifadə edir. İkinci mənada isə, qar düşdükdən ...

Xürş Mənası: (Dərbənd) Yeni doğulmuş heyvanın ilk südündən bişirilən yemək. Misal olaraq, verilən sitatda "Bala, yi bu xurşi, büzə qünşi götürütdü" ifadəsi yeni doğulmuş balanın ilk südündən hazırlan...

Xursan Mənası: (Tabasaran) rəf. Qədim evlərdə, eləcə də müasir dövrdə bəzi kəndlərdə istifadə olunan, əşyaların qoyulması üçün divara yapışdırılmış və ya yerə qoyulmuş taxta və ya daşdan hazırlanmış ...

Xurtum Mənası: (Qusar dialektində) Xirtdək. Kiçik ölçülü, nazik və uzun bir şey üçün işlədilən ifadə. Məsələn, nazik budaq, incə kök və ya uzun, nazik bir cisim üçün istifadə oluna bilər. Ümumi Azərb...