Xırınc Mənası: "Xırınc eləmək" ifadəsi ilə işlənir və yemək, xüsusilə də ətin bişirilməsi zamanı ətin qızardılması, qovrulması mənasını verir. Müasir Azərbaycan ədəbi dilində bu mənada birbaşa ekviva...

Xırış Mənası: Lənkəran bölgəsində qumla xırda daşın qarışığına deyilir. Adətən dəniz sahilində, çay kənarlarında və ya dağlıq ərazilərdə, suyun eroziya təsiri nəticəsində əmələ gəlmiş qaya parçaları ...

Xırışdamax Mənası: (Daşkəsən) Doğramaq, kəsmək. Əsasən oduna aid olaraq işlənir. "Odunu xırışdamax yığırıx" - Odunu doğrayıb yığırıq, mənasını verir. Söz, odunun xırda-xırda doğranması prosesini ifadə...

Xırısdammax Mənası: (Qazax dialektində) Hirsi tutmaq, qəzəblənmək, hirslənmək. Kəskin, birdən-birə yaranan qəzəb və hiddət hissinin ifadəsi. Sözün kökü “xırıs” (incə, nazik, zəif) və “dammax” (qəzəbl...

Xiristan Mənası: Dərbənd dialektində "xiristan" sözü "rəf", "rəfə" sözlərinin sinonimi olaraq işlənir və əşyaların, kitabların və s. qoyulduğu taxta və ya digər materiallardan hazırlanmış şkaf, dolab...

Xırıt Mənası: Xırıt sözü iki əsas mənada işlənir: Culfa bölgəsində baramaqurdunun (dəvədabanı) birinci yuxusunu ifadə edir. Yəni, baramaqurdunun qış yuxusundan oyandığı ilk dövrü bildirir. Bu mə...

Xırix’ Mənası: Şəki dialektində işlənən "xırix’" sözü "bax", "baxın" mənasında işlənir. Həmçinin, diqqəti cəlb etmək, nəyəsə baxmağa təşviq etmək məqsədilə də istifadə oluna bilər. Sözün kökü və etim...

Xirix' Mənası: Xirix', əsasən qurdun yediyi bitki növünə və ya onun əvəzinə istifadə olunan yemə aid olan bir sözdür. Zəngilan dialektində istifadə olunan nümunədə olduğu kimi, xirix' qurd üçün nəzər...

Xırmel Mənası: (Meğri dialekti) "Ximel" sözünün sinonimi olub, "qardaş" mənasını verir. "Xırmel" sözünün "ximel"dən fonetik cəhətdən necə fərqləndiyi və hansı səbəblərdən bu fərqin yarandığı araşdırı...

Xırna Mənası: (Ordubad) Çınqılqarışıq qum. Qazax dialektində isə "xırna çəkmək" ifadəsi "ədavət etmək", "düşmənçilik etmək" mənalarında işlənir. Misal üçün "Bu uşağa xırna çəkmə" ifadəsi göstərilə bi...

Xırna-hırna Mənası: Qazax dialektində "ədavət", "düşmənçilik" mənalarında işlənir. Söz, iki eyni kökdən təkrarlanan birləşmədir və bu da mənanın güclənməsinə xidmət edir. Həmçinin, sözün emosional rə...

Xırnava Mənası: (Cəbrayıl, Qarakilsə, Meğri bölgələrində) Yarğan. Suda sürüşkən, dik yamaclı dərin dərə. Adətən, çoxlu suyun axdığı, dar və dərin bir yarıq kimi təsvir olunur. Misal olaraq, "Xırnaval...

Xırnıx Mənası: Goranboy bölgəsində çınqıllı, qumlu yer deməkdir. Sözün mənası ərazinin səthinin xarakterini, yəni çınqıl və qumlu tərkibini ifadə edir. "Maşın xırnığın yanında qalıb, bəri gələ bilmir...

Xirnix' Mənası: Dovşan balası. Bu söz, dovşan balası üçün işlənən bir dialekt sözüdür. Həmçinin, kiçik, zəif və ya cılız heyvanlara da metaforik mənada işlədilə bilər. Sözün əsas mənası ilə yanaşı, dan...

Xırnova Mənası: (Meğri) Bax xırnava. "Xırnova" sözü Meğri dialektində istifadə olunan bir sözdür və ... (burada sözün daha ətraflı mənası və ya sinonimləri, əgər varsa, əlavə olunmalıdır. Məsələn, "x...