Xıdel Mənası: (Qazax dialekti) Qısaboy, boyu qısa olan adam. Adətən, incəliyi və boyunun qısası ilə birlikdə ifadə edilir. Həm də zəif, qüvvətsiz insan mənasında işlədilə bilər. Misal olaraq, "Sən bi...

Xıdıl Mənası: Bu sözün iki əsas mənası vardır: Qardaşoğlu, bacıoğlu, qardaşqızı, bacıqızı kimi qohumluq əlaqələrini ifadə edir. Məsələn, "A xıdıl, hara gedirsən?" ifadəsi yaxın qohuma ünvanlanan bir s...

Xıdır Mənası: Cəbrayıl və Zəngilan rayonlarında işlənən bu söz kiçik çillənin son həftəsini bildirir. Xalq arasında "Xıdır girdi, qış girdi; Xıdır çıxdı, qış çıxdı" deyimi ilə də əlaqələndirilir. Bu,...

Xidva Mənası: (Qax) Mətbəx. "Xidvada xoraq men pişiriy" ifadəsindən göründüyü kimi, "xidva" sözü mətbəxi, yemək bişirilən yeri bildirir. Sözün etimologiyası hələ tam araşdırılmamışdır, lakin ehtimal ...

Xidəf Mənası: Daşkəsən bölgəsində qutaba deyilən ad. Qutabın bu bölgəyə xas olan spesifik bir növü və ya hazırlanma üsulu ilə bağlı fərqli bir adı olması ehtimal olunur. Əlavə araşdırmalarla qutabın ...

Xıfyana Mənası: Xıfyana sözü əsasən gizlicə, gizlincə, sirr saxlayaraq deməkdir. Çənbərək kimi də işlənən bu söz, həmçinin bir işi gizli şəkildə, kiminsə görmədən və ya bilmədən yerinə yetirmək mənas...

Xil Mənası: "Xil" sözü iki əsas mənada işlənir. Birinci mənada "xıyar" bitkisinin dialektal forması olaraq, ikinci mənada isə meyvə yığmaq üçün ağaclara çıxmaq üçün istifadə olunan vasitəni bildirir. B...

Xıl Mənası: Yığın, sürü (çox zaman "bir" sözü ilə işlənir). Məlumatda göstərildiyi kimi, "xıl" sözü bir yığın, dəstə və ya sürünü ifadə edir və tez-tez "bir xıl" kimi ifadə olaraq işlədilir. Bu, sözü...

Xılaqarın Mənası: (Cəlilabad) Yekəqarın. Böyük qarınlı, qarnı şişmiş deməkdir. Sözün etimologiyası "xıla" (qarın) və "qarın" sözlərinin birləşməsindən yaranmış ola bilər. "Xıla" sözü bəzi dialektlərd...

Xilbir Mənası: (Sabirabad) cındır. Xilbir sözü, Sabirabad rayonunda və ətraf bölgələrdə, incə və zəif toxunmuş, tez cırılan parça və ya paltar üçün işlədilən bir termindir. Əsasən pambıqdan toxunan, ...

Xili Mənası: Bu sözün mənası kontekstdən asılı olaraq dəyişir. Verilən nümunələrə əsasən, “xili” sözü iki əsas mənada işlənir: Birinci məna: Dərbənd dialektində yazın ilk 12 gününü bildirir. Nümunədə...

Xılı Mənası: (Borçalı dialektində) "Bax, xıl" ifadəsi ilə işlənir. "Bax" felinin təkrarı kimi düşünülə bilər və diqqəti cəlb etmək, göstərmək, yaxud müəyyən bir şeyə yönəltmək məqsədilə istifadə olun...

Xılıccan Mənası: (Ordubad) Bax xılıtgan. Xılıtgan sözünün dialektal variantı olub, əsasən Ordubad bölgəsində işlənən bir sözdür. Mənşəcə türk dilləri ilə əlaqəli olduğu güman edilir və əşyanın, hadis...

Xılıtgan Mənası: (Meğri) cəftə. Quru otlardan, çöp-sopadan, qamışdan və s. düzəldilmiş, ev heyvanlarının qışda yatması üçün hazırlanan, qapısı olmayan, sadə, açıq damlı sığınacaq. Adətən, heyvanların...

Xılıtgən Mənası: "Xılıtğan" sözü Ordubad dialektində işlənir və "bax, baxmaq, nəzər salmaq" mənalarında işlədilir. Sözün əsasında "xılıt" felinin ("baxmaq", "nəzər salmaq") mənası durur və