İrticapərəstlik, köhnəliyin, geriliyin, keçmişin ideallaşdırılmasına və müasirlikdən imtina edilməsinə meyl edən, hətta buna çalışa bəzi qruplar tərəfindən təbliğ olunan bir ideoloji və ya siyasi mövq...

İrtihal (ər. ارتفاع - irtifāʿ) sözü köhnə Azərbaycan dilində istifadə olunan bir termin olub, müasir dilə tam uyğun gələn bir tək muadili yoxdur. Əsasən yüksəlmə, irəliləmə və inkişaf mənalarında işlə...

İrtikab (ərəbcədən) köhnə Azərbaycan dilində geniş istifadə olunan bir sözdür və əsasən günahkarlıq, qanunsuzluq və ya əxlaqsızlıqla əlaqədar hərəkətləri ifadə edir. Sadəcə "günah iş görmək" mənasında...

İrtmək sözü Azərbaycan dilində əsasən heyvanların quyruğunun dibində yerləşən sümük və ya bu sümüyün ətrafındakı oynaq üçün işlədilir. Daha dəqiq desək, bu, quyruğun gövdəyə birləşdiyi nahiyədəki, həm...

İrtməkləmə (İrtməkləmək felindən törəmiş isim): Bir şeyi irtməklə, yəni parçalamaqla, dağıtmaqla, qırmaqla əlaqədar hərəkət və ya prosesi ifadə edən bir sözdür. Sadəcə "irtmək" feli ilə müqayisədə "-m...

İrtməkləmək sözü Azərbaycan dilində, əsasən kənd təsərrüfatı ilə məşğul olan ərazilərdə geniş istifadə olunan bir termindir. Lüğətlərdə sadəcə "heyvanın irtməsindən yapışmaq" kimi izah olunsa da, bu m...

İrz, ərəb mənşəli bir söz olub, Azərbaycan dilində namus, iffət, şərəf və ismət kimi dəyərləri özündə birləşdirən, qədim və çoxcəhətli bir anlayışı ifadə edir. Sadəcə "namus" sözünün sinonimi olmaqdan...

İrzsiz sifəti, Azərbaycan dilində əxlaqsızlığı, namussuzluğu, şərəfsizliyi ifadə edir. Bu söz, bir insanın əxlaqi dəyərlərə hörmətsizlik göstərdiyini, cəmiyyət tərəfindən qəbul edilmiş norma və prinsi...

İrəli (zərf): Bu söz, hərəkətin istiqamətini bildirən bir zərf olub, əsasən "qabağa", "qabaq tərəfə" mənasını verir. "Geri" sözünün əksidir və hərəkətin başlanğıc nöqtəsindən uzaqlaşaraq, irəliyə, qab...

İrəli-geri: Bu zərf, hərəkətin bir nöqtədən digər nöqtəyə, sonra isə əksinə, davamlı olaraq təkrarlanan bir şəkildə gerçəkləşməsini ifadə edir. Sadəcə "bir tərəfdən o biri tərəfə" deyilməklə kifayətlə...

İrəlicə (zərf): Bu söz, hər hansı bir hadisənin, əməlin və ya vaxt anının baş verməsindən əvvəl, qabaqcadan, öncədən baş verən və ya edilən hərəkəti, vəziyyəti və ya prosesi bildirir. Yəni, əsas hadis...

İrəlicədən zərfi, hər hansı bir hadisənin, vəziyyətin və ya əməlin baş verməsindən, başlanmasından və ya həyata keçirilməsindən əvvəl, qabaqcadan, əvvəlcədən baş verməsini və ya edilməsini bildirir. B...

İrəlidəki sözü, Azərbaycan dilində əsasən məkan bildirən zərf kimi işlənir və "qabaqda olan", "öndə olan", "qabaqdakı", "öndəki" mənalarını verir. Yəni, hər hansı bir referent nöqtəsinə nisbətən daha ...

İrəlidən zərfi Azərbaycan dilinin zəngin leksikasında əhəmiyyətli yer tutur və məkan, zaman və ya məntiqi ardıcıllıq baxımından hadisələrin, obyektlərin və ya proseslərin qabaqda gəldiyini bildirir. H...

İrəliki sifəti, əsasən "qabaqkı", "bundan əvvəlki", və ya daha geniş mənada "əvvəl olmuş", "keçmiş" mənalarını ifadə edir. Sadəcə olaraq bir hadisənin zamana görə əvvəl baş verdiyini bildirir. Bu, zam...