Orkestrlənmək (məch. mus.): Bu termin musiqi əsərinin bir və ya bir neçə səs aləti üçün yazılmış versiyasından, müxtəlif səs tərkibli orkestr üçün uyğunlaşdırılmasını və ya yenidən yazılmasını ifadə edir. Proses, əsərin əvvəlki versiyasının orkestr alətlərinin imkanları və xüsusiyyətləri nəzərə alınmaqla yenidən işlənməsini, melodiyanın, harmoniyanın, ritmin və ümumi teksturanın dəyişdirilməsini və ya zənginləşdirilməsini əhatə edir. Burada sadəcə notların orkestr alətləri arasında bölüşdürülməsi deyil, həm də əsərin ümumi ifadə vasitələrinin, tonal və dinamika planının, fakturasının orkestr üçün optimallaşdırılması nəzərdə tutulur. Orkestrlənmə prosesi bəstəkarın və ya bir aranjorun (orkestratordan) xüsusi bacarıq və biliklərini tələb edir, çünki hər alətin səs xüsusiyyətləri, dinamik imkanları və texniki məhdudiyyətləri nəzərə alınmalıdır.
Orkestrlənmənin məqsədi əsərin ifadə imkanlarını genişləndirmək, yeni rənglər və səs effektləri əldə etmək, əsərin orijinal ideyasına uyğun olaraq orkestr üçün daha təsirli və tam bir ifadə vasitəsi yaratmaqdır. Məsələn, pianino üçün yazılmış bir əsər orkestrləndirildikdə, onun səsi daha dolğun, daha rəngarəng və daha geniş dinamik diapazona malik olur. Eyni zamanda, orkestrlənmə əsərin bədii keyfiyyətlərinə, xarakterinə və stilinə uyğun olmalıdır. Bəzən, əsərin orkestrlənməsi orijinal versiyasından əhəmiyyətli dərəcədə fərqlənə bilər, hətta onun bəzi elementləri dəyişdirilə bilər.
Misallar:
1. "Mən səni sevdim" mahnısı simfonik orkestr üçün orkestrləndirildi.
2. Bəstəkar əsərinin fortepiano versiyasını simli kvartet üçün orkestrləndirdi.
3. Aranjor populyar mahnını böyük orkestr üçün mükəmməl şəkildə orkestrləndirmişdir. Bu, əsərin emosional təsirini xeyli artırdı.
Yuxarıdakı nümunələr göstərir ki, "orkestrlənmək" feili həm müəyyən bir orkestr üçün yeni nəşr hazırlamağı, həm də var olan əsəri fərqli alət tərkibi üçün uyğunlaşdırmağı ifadə edir. Bu proses, sadə bir transkripsiyadan fərqli olaraq, hərtərəfli musiqi təhlilini və aranjorluq bacarığını tələb edir.