izahlı lüğət 0 baxış 0 reaksiya Düzəliş

Planerçilik sözü, əsasən "planerizm" sözündən törəmiş bir termindir. Lüğətlərdə sadəcə "planerizmə aid olan" kimi qısa bir izahla qarşılaşırıq. Ancaq bu, sözün zəngin mənasını tam əks etdirmir. Daha dəqiq və geniş bir izah vermək üçün planerizmin mahiyyətini də nəzərə almaq lazımdır.

Planerizm, əsasən iqtisadiyyatın dövlət tərəfindən mərkəzləşdirilmiş şəkildə planlaşdırılması ideyası və praktikasıdır. Bu, bazar iqtisadiyyatından fərqli olaraq, istehsalın, paylanmanın və istehlakın dövlət tərəfindən müəyyən edilmiş planlara əsasən həyata keçirilməsini nəzərdə tutur. Beləliklə, planerçilik, bu planların yaradılması, tətbiqi və idarə olunması ilə bağlı bütün fəaliyyətləri əhatə edir.

Planerçilik prosesi, iqtisadi göstəricilərin proqnozlaşdırılmasını, resursların bölüşdürülməsini, istehsal həcmlərinin müəyyənləşdirilməsini, qiymətlərin tənzimlənməsini və sairə əhatə edir. Bu proses, mütəxəssislər tərəfindən aparılan mürəkkəb hesablamalar, analizlər və modelləşdirməni tələb edir. Planerçilik həmçinin, planların icrasının monitorinqini, qiymətləndirilməsini və lazım gəldikdə düzəlişlərin edilməsini də özündə birləşdirir.

Sözün işlənməsinə nümunələr: "Sovet dövründə iqtisadiyyatın idarə olunmasında planerçilik mühüm rol oynayırdı.", "Müasir dövrdə tamamilə planerçilik əsaslı iqtisadiyyat nadirdir, lakin dövlət tərəfindən bəzi sektorların planlaşdırılması hələ də tətbiq olunur.", "Planerçilik üsullarının effektivliyi müxtəlif amillərdən asılıdır."

Qeyd edək ki, "planerçilik" sözü, sosialist və ya planlı iqtisadiyyat kontekstində daha çox işlənir. Lakin, müasir dövrdə dövlətin müəyyən sahələrə müdaxiləsi, məsələn, infrastruktur layihələrinin planlaşdırılması, strateji sənaye sahələrinin inkişafı və s. də planerçilik elementləri ehtiva edir. Beləliklə, sözün mənası, kontekstdən asılı olaraq müəyyən dərəcədə dəyişə bilər.

Söz-söhbət (0)

Bu haqda yaz