izahlı lüğət 1 baxış 0 reaksiya Düzəliş

Naftalin (yun. naphtha – neft) – kəskin iyli, ağ rəngli, kristallik bir üzvi birləşmədir. Kimyəvi formulu C10H8 olub, iki benzol halqasının bir-birinə bitişməsindən əmələ gəlir. Naftalin özünün xarakterik, güclü və bir qədər acımtıraq iyinə görə asanlıqla tanınır. Bu iy bir çox insan tərəfindən xoş qarşılanmasa da, əvvəllər geniş yayılmış ev əşyalarının güvədən qorunması üçün istifadə olunurdu.

Naftalin əsasən neftin və kömür qazının emalı zamanı əldə edilir. Texniki naftalin müxtəlif məqsədlər üçün, o cümlədən insektisid kimi istifadə olunur, xüsusilə də paltar və yun məmulatlarının güvə və digər həşəratlardan qorunmasında effektivdir. Bunun səbəbi naftalin molekullarının həşəratların sinir sisteminə təsiridir. Lakin, naftalin ətraf mühit üçün zərərli olduğundan və insan sağlamlığı üçün potensial risklər yaratdığından (tənəffüs problemi, allergik reaksiyalar və s.) son illərdə onun istifadəsi əhəmiyyətli dərəcədə azalmışdır. Daha təhlükəsiz alternativlərin mövcudluğu naftalin istifadəsinin məhdudlaşdırılmasına gətirib çıxarmışdır.

Naftalin yalnız güvə mübarizəsində deyil, həm də digər kimyəvi proseslərdə, məsələn, boya istehsalında, plastiklərin və digər kimyəvi maddələrin sintezində ara məhsul kimi istifadə olunur. Onun həmçinin bir neçə dərman preparatının hazırlanmasında və həlledici kimi tətbiq olunması da mövcuddur. Lakin, bu istifadələr daha çox sənaye miqyasında aparılır və ümumi istehlakçı üçün əlçatan deyil.

Qeyd etmək lazımdır ki, naftalin olduqca uçucudur və bu səbəbdən də onun saxlanılmasına xüsusi diqqət yetirilməlidir. Yüksək konsentrasiyada naftalin buxarlarının tənəffüsü ciddi sağlamlıq problemlərinə səbəb ola bilər. Buna görə də, naftalin istifadəsi zamanı təhlükəsizlik qaydalarına əməl etmək vacibdir.

Söz-söhbət (0)

Bu haqda yaz