izahlı lüğət 1 baxış 0 reaksiya Düzəliş

Müqəllid (ər. مُقَلِّد‎ - muqallid) sözü ərəb dilindən götürülmüşdür və klassik ədəbiyyatımızda geniş istifadə olunmuşdur. Əsas mənası "təqlid edən", "təqlidçi" deməkdir. Lakin bu mənanın çalarları və istifadə sahələri genişdir. Müqəllid, sadəcə olaraq bir hərəkəti, davranışı və ya üslubu təqlid edən şəxs deyil, həm də bir fikri, bir ideologiyanı, bir məktəbi və ya bir şəxsiyyəti şüurlu və ya şüursuz olaraq təqlid edən kimsədir.

Müqəllidlik, bəzən sadəcə bir hörmət ifadəsi kimi də başa düşülə bilər. Məsələn, böyük bir alimin, rəssamın və ya yazıçının üslubunu təqlid edən bir şəxs, özünün həmin şəxsiyyətə olan hörmətini və rəğbətini bu yolla ifadə edə bilər. Ancaq müqəllidlik, həm də öz orijinallığını itirmiş, yaradıcı potensialını inkişaf etdirməyən, həmişə başqalarının arxasınca gedən, müstəqil düşüncə qabiliyyətindən məhrum olan bir şəxsi xarakterizə edə bilər.

Müxtəlif cümlələrdə "müqəllid" sözünün necə işləndiyi nümunələrlə izah edək:

1. "O, böyük şairlərin üslubunu təqlid edən bacarıqlı, lakin müqəllid bir şair idi." Bu cümlədə "müqəllid" sözü mənfi bir kontekstdə, orijinallıqdan uzaq olan bir şairi təsvir etmək üçün işlənib.

2. "Gənc rəssam, əsərlərində ustadların texnikasını mənimsəmək üçün onların üslubunu müqəllid şəkildə təkrarlayırdı." Bu cümlədə isə "müqəllid" sözü, təcrübə qazanmaq məqsədilə edilən təqlidi ifadə edir və mənfi bir məna daşımır.

3. "O, həmişə liderlərinin fikirlərinə uyğun davranan, onların hərəkətlərini müqəllid şəkildə təkrarlayan bir adam idi." Bu cümlədə müqəllidlik, fikri müstəqilliyin olmamasını göstərir.

Beləliklə, "müqəllid" sözünün mənası kontekstdən asılı olaraq dəyişir. Sadəcə "təqlid edən" mənasından əlavə, şəxsin yaradıcılıq səviyyəsini, müstəqil düşünmə qabiliyyətini, ideoloji bağlılığını və hətta hörmət ifadəsini də ifadə edə bilər.

Söz-söhbət (0)

Bu haqda yaz