Madam [fr. madame] – Fransız mənşəli bir müraciət forması olub, ərli qadına hörmətlə yanaşmağı ifadə edir. Əslində “mənim xanımım” mənasını verir və Fransız dilindəki monsieur (cənab) sözünün qadınlara müraciət üçün olan qarşılığıdır. 1917-ci il Rusiya inqilabından əvvəl Rusiyada da geniş yayılmış, hətta bəzi digər ölkələrdə də istifadə olunmuşdur.
Bu müraciət formasının istifadəsi, qadının sosial statusundan, ailə vəziyyətindən asılı olaraq dəyişə bilərdi. Formal mühitlərdə və ya tanış olmayan qadınlarla ünsiyyətdə hörmət və ehtiram ifadə etmək üçün ən uyğun üsul idi. Qeyri-formal mühitlərdə isə daha az istifadə olunurdu, çünki daha yaxın və mehriban ünsiyyətin daha sadə formaları üstünlük təşkil edirdi. Familiyanın ardınca işlədilməsi (məsələn, Madam Petrova) rəsmiyyəti daha da artırırdı.
Maraqlı bir tərəfi də odur ki, "madam" sözü sadəcə bir müraciət forması olaraq deyil, həm də bir sosial konvensiyanı əks etdirir. İstifadəsi, müəyyən bir cəmiyyətin qadınlara olan münasibətini və hörmət səviyyəsini göstərirdi. Zaman keçdikcə, bəzi dillərdə, o cümlədən Azərbaycan dilində, istifadəsi azalsa da, ədəbi əsərlərdə, tarixi kontekstdə və ya formal ünsiyyətdə hələ də rast gəlinə bilər.
Müasir Azərbaycan dilində “xanım”, “xanımlar” və ya sadəcə qadının adı ilə müraciət etmək daha çox yayılmışdır. Ancaq “madam” sözü, xüsusilə də tarixi və ədəbi mətnlərdə, həm dilin zənginliyini, həm də keçmiş dövrlərdəki sosial normaları anlamaq üçün əhəmiyyətli bir elementdir.