Qəmavər (ər. qəm + fars. ...avər) sifət. Klassik ədəbiyyatda istifadə olunan bu söz, dərin kədər və məyusluq gətirən, cansıxıcı, ruh düşkünlüyü yaradan vəziyyət və ya hadisələri ifadə edir. Sadəcə olaraq "qəmli" sözündən daha güclü və əhatəli bir məna daşıyır. Qəmli bir hal sadəcə kədər əlaməti daşıyarkən, qəmavər bir vəziyyət daha çox dərin, içdən gələn, insanın ruhunu sarsıdan bir məyusluq və ümidsizlik hissi ilə müşayiət olunur.
Sözün etimologiyasına nəzər salsaq, "qəm" komponentinin kədər, qüssə mənasını daşıdığını görürük. "...avər" hissəsi isə fars dilindəki "-avər" şəkilçisinin "malik olan", "dolu olan" kimi mənalarına uyğun gəlir. Beləliklə, qəmavər sözü "qəm dolu", "qəmli olan", "qəmin əsarətində olan" kimi təfsir edilə bilər. Bu da sözün sadəcə bir kədər vəziyyətini deyil, bu kədərin insan həyatına, düşüncəsinə nüfuz etdiyini və onu tam əhatə etdiyini göstərir.
Misal olaraq verilən "Badkubənin qəmavər işlərindən qaçıb..." cümləsində "qəmavər işlər" ifadəsi insanın ruhunu sıxan, çətin, məyusluq doğuran vəziyyətləri, hadisələri bildirir. Bu sadəcə çətin işlər deyil, eyni zamanda bu işlərin insanın daxili dünyasında yaratdığı dərin təsir də vurğulanır.
Ümumiyyətlə, qəmavər sözü nadir hallarda istifadə olunsa da, klassik Azərbaycan ədəbiyyatının zəngin leksikasının bir parçasıdır və dərin məna ifadə etmək üçün seçilən incə bir ifadədir. Onun mənasını tam dərk etmək üçün sözün işləndiyi kontekstdə təhlil aparmaq lazımdır.