Qaranlıqlaşdırılma, "qaranlıqlaşdırmaq" fellərinin məsdəri olub, bir şeyin qaranlıq hala salınması, işıqlandırılmasının azaldılması və ya tamamilə aradan qaldırılması prosesini bildirir. Bu proses təbii səbəblərdən (məsələn, gün batması, buludlu hava) və ya süni təsirlərdən (məsələn, elektrik kəsilməsi, pərdələrin çəkilməsi, qaranlıq rənglərin istifadəsi) irəli gələ bilər.
Qaranlıqlaşdırılma anlayışı müxtəlif kontekstlərdə müxtəlif mənalar kəsb edə bilər. Məsələn, fotoqrafiyada qaranlıqlaşdırılma, görüntünün müəyyən hissələrinin qaranlıqlaşdırılması ilə kontrastı artırmaq üçün istifadə olunan bir texnikadır. Kinoda isə, qaranlıqlaşdırılma, müəyyən bir səhnənin və ya hissin yaradılması üçün istifadə olunan bir vasitədir, dramatik təsiri artırır və ya gizlilik hissi yaradır.
Metaforik mənada, "qaranlıqlaşdırılma" bir şeyin gizlədilməsi, məlumatsızlığın artırılması və ya bir şeyin anlaşılmaz hala salınması mənasında da işlənə bilər. Məsələn, "hökumətin həqiqətləri qaranlıqlaşdırma siyasəti" ifadəsi, hökumətin informasiyanı gizlətmək və ya çarpıtmaq üçün atdığı addımları bildirir. Beləliklə, qaranlıqlaşdırma həm fiziki, həm də məcazi mənada istifadə oluna bilən çoxşaxəli bir anlayışdır.
Maraqlı bir məqam kimi, qaranlıqlaşdırmanın əks anlayışı "işıqlandırılma"dır. İşıqlandırma, qaranlığı aradan qaldırmaq və aydınlıq yaratmaq prosesini təmsil edir. Bu iki anlayış bir-birinə zidd olsa da, hər ikisi də bir çox sahədə əhəmiyyətli rol oynayır və bir-birini tamamlayır.