Kürək (kərə, kərək də deyilir) əsasən torpaq, qum, qar, saman və digər boş materialları qazmaq, yığmaq və ya daşımaq üçün istifadə olunan uzun saplı, düz və ya qabarıq metal və ya taxta lövhədən ibarət bir əl alətidir. Quruluşu sadə olsa da, min illərdir insan fəaliyyətində, kənd təsərrüfatından tikintiyə qədər, müxtəlif sahələrdə mühüm rol oynamışdır.
Kürəyin forma və ölçüləri istifadə sahəsindən asılı olaraq dəyişir. Məsələn, bağçılıqda istifadə olunan kürəklər daha kiçik və yüngül, tikintidə istifadə olunanlar isə daha böyük və ağır olur. Bəzi kürəklərin sapı əyilmiş formada olur ki, bu da istifadəçinin əyilmədən işləməsinə kömək edir. Materialı da müxtəlif ola bilər: taxta, metal (polad, dəmir), plastik. Taxta kürəklər daha əlverişli və yüngül olsa da, metal kürəklər daha davamlıdır.
Kürək sadəcə bir alət deyil, həm də əməyin, məhsuldarlığın və insanın təbiətlə qarşılıqlı əlaqəsinin simvoludur. Tarix boyu, insanın torpağı əkməsindən, ev tikib qurmasına qədər bir çox işlərdə kürəyin əvəzsiz rolu olmuşdur. Bu baxımdan, kürək sadəcə bir alət deyil, həm də mədəniyyətimizin ayrılmaz bir hissəsidir. Həmçinin, müxtəlif folklor əsərlərində, atasözlərində və məsəllərdə də kürəyə rast gəlmək olar.
Qeyd etmək lazımdır ki, "kürək" sözünün sinonimləri arasında "kərə" və "kərək" də var. Bu sözlər regional dialektlərdə daha çox istifadə olunur.