izahlı lüğət 0 baxış 0 reaksiya Düzəliş

Kəm- Azərbaycan dilində mürəkkəb sözlərdə işlənən birinci tərkib hissəsi olub, əsasən fars mənşəlidir. "Azlıq", "qıtlıq", "çatışmazlıq" mənalarını ifadə edir və bir sözün əsas mənasına "azlıq" və ya "çatışmazlıq" əlavəsi kimi təsir göstərir. Bu ön ek, bir sözün mənasını dəyişdirərək, onun çatışmayan tərəfini vurğulayır.

Kəm- ön ekinin istifadə edildiyi mürəkkəb sözlər, əsas sözün mənasına mənfi bir kölgə salır. Məsələn, "kəmsavad" sözü "savadsız" demək olsa da, "kəm-" ön ekinin əlavə edilməsi ilə savadın azlığını, natamamlığını ifadə edir. Yəni, tamamilə savadsız deyil, amma savadı yetərsizdir. Bu incə fərq, dilin ifadə imkanlarını genişləndirir və daha dəqiq mənaların ifadə olunmasına imkan verir.

Kəm- ön ekinin istifadəsi ilə yaradılan mürəkkəb sözlərə "kəmsavad", "kəmetina", "kəmağıl" misal göstərmək olar. Bu sözlərdə "kəm-" ön ekinin əlavə edilməsi ilə "az savadlı", "az etina", "az ağıllı" kimi mənalar ifadə olunur. Bu da ön ekinin mənasının yalnız "azlıq" ilə məhdudlaşmadığını, "qıtlıq", "çatışmazlıq", "natamamlıq" kimi nuansları da ehtiva etdiyini göstərir.

Ümumiyyətlə, "kəm-" ön ekinin Azərbaycan dilinin zəngin leksikasında tərkib hissəsi kimi rolu, dilin ifadə qabiliyyətini artırmaqla yanaşı, daha incə mənaların ifadə olunmasına imkan verir. Bu da onu dil tarixi və dil quruluşu baxımından maraqlı edir.

Söz-söhbət (0)

Bu haqda yaz