Hərləndirmə sözü "hərləndirmək" felindən törəmiş isimdir və əsasən bir şeyi və ya birini qeyri-adi, gözlənilməz və ya təəccüblü hala salmaq, şoka düşürmək, çaşdırmaq mənasını verir. Sadəcə bir hərəkətin təsiri deyil, bu təsirin yaradacağı duyğu və vəziyyətin özüdür. Hərləndirmə, sadəcə təəccüb yaratmaqdan daha çox, daxili bir sarsıntı, duyğu bolluğu və ya düşüncələrin qarışığını əhatə edir.
Hərləndirmənin təsiri müxtəlif amillərdən asılı olaraq dəyişə bilər. Məsələn, qəfil bir xəbər, gözlənilməz bir hadisə, təsirli bir mənzərə və ya inanılmaz bir bacarıq nümayişi hərləndirməyə səbəb ola bilər. Bu hərləndirmə müsbət, mənfi və ya neytral ola bilər. Müsbət hərləndirmə sevinc, heyranlıq, coşqu hissləri ilə müşayiət olunur; mənfi hərləndirmə isə qorxu, qəzəb, şok kimi mənfi emosiyaları əmələ gətirir. Neytral hərləndirmə isə sadəcə təəccüb və çaşqınlıqla xarakterizə olunur.
Ədəbiyyatda və incəsənətdə hərləndirmə tez-tez oxucu və ya tamaşaçı ilə əsərin qarşılıqlı təsirini gücləndirmək üçün istifadə olunur. Müəllif və ya rəssam hərləndirici anlar yaratmaqla əsərin təsirini artırır və tamaşaçıda daha dərin bir iz buraxır. Məsələn, sürpriz bir sonluq, qəhrəmanın qəfil dəyişən taleyi və ya qeyri-adi bir mənzərənin təsviri oxucu və ya tamaşaçıda hərləndirmə hissi yarada bilər.
Beləliklə, hərləndirmə sadəcə bir söz deyil, həm də güclü bir emosional və psixoloji təsirdir. Bu təsir insanı dərin düşüncələrə vadar edir, hisslərini qabardır və dünyaya baxışını dəyişə bilər. Hərləndirmənin nəticələri və təsirləri çox geniş və mürəkkəbdir və hər bir insan üçün fərdi şəkildə yaşanır.