izahlı lüğət 0 baxış 0 reaksiya Düzəliş

Güzdəkləşmə "güzdəkləşmək" fellərinin məsdər forması olub, əsasən Azərbaycanın şimal-qərb bölgələrində işlənən bir sözdür. Lüğətlərdə sadəcə "güzdəkləşmək" felindən törəmə kimi qeyd olunsa da, mənasını daha dəqiq və geniş şəkildə izah etmək mümkündür.

Güzdəkləşmə, əsasən payız mövsümünün sonlarına doğru, havanın soyuması ilə əlaqədar olaraq təbiətdə baş verən dəyişiklikləri, xüsusilə bitkilərin quruması, solması, yarpaqlarının tökülməsi və ümumiyyətlə, təbiətin "qocalması" prosesini ifadə edir. Bu, sadəcə quruma və solma deyil, həm də təbiətin özünün daxili bir dəyişiklik və hazırlaşma mərhələsi kimi qəbul edilməlidir. Sanki təbiət özünü qış yuxusuna hazırlayır, özünü yeniləmək üçün bu mərhələdən keçir.

Güzdəkləşmə, "saralmak", "solmaq", "qurumaq" kimi sözlərlə sinonim olsa da, onlardan fərqli olaraq daha geniş bir məna kəsb edir. Sadəcə vizual dəyişiklikləri deyil, təbiətin dərinliklərində baş verən bioloji prosesləri, toxumların yetişməsini, bitkilərin soyuğa hazırlığını da əhatə edir. Bu mənada güzdəkləşmə, təbiətin "ölüm" deyil, "dönüşüm" prosesidir.

Maraqlı bir nüans da odur ki, "güzdəkləşmə" sözü, yalnız təbiət hadisələrini deyil, həm də metaforik mənada, insanın yaşlanmasını, qocalmasını, enerjisinin azalmasını da ifadə edə bilər. Belə hallarda güzdəkləşmə, fiziki qocalmanın yanında ruhi tükənmə, həyat enerjisinin azalması kimi duyğuları da ifadə edir. Bu mənada, "güzdəkləşmək" insanın da özünü təbiətin dövrəsində hiss etməsini və təbiətin dəyişmələrinə bənzər bir prosesdən keçməsini əks etdirir.

Söz-söhbət (0)

Bu haqda yaz