Fağırlaşma, "fağırlaşmaq" felindən törəmiş bir isimdir və əsasən maddi səviyyənin aşağı düşməsini, yoxsullaşmanı ifadə edir. Lakin bu sadə tərif, fağırlaşmanın mürəkkəb və çoxşaxəli təbiətini tam əks etdirmir.
Fağırlaşma, sadəcə pulsuz qalmaqdan daha çoxdur. O, həm maddi, həm də mənəvi tərəfləri özündə birləşdirən bir prosesdir. Maddi fağırlaşma, gəlirlərin azalması, işsiz qalma, inflyasiya və ya digər iqtisadi amillərdən qaynaqlana bilər. Bu, insanın yaşayış səviyyəsinin aşağı düşməsinə, əsas ehtiyaclarını təmin etməkdə çətinlik çəkməsinə səbəb olur. Evdən, işdən, təhsildən məhrumiyyət, qida çatışmazlığı, səhiyyə xidmətlərinə çıxışın məhdudluğu kimi nəticələrə gətirib çıxarır.
Lakin fağırlaşma təkcə maddi ehtiyacların ödənilməməsi ilə məhdudlaşmır. Mənəvi fağırlaşma da mövcuddur. Bu, ümidsizliyə, özünə inamsızlığa, sosial təcridə, dəyərlərin itirilməsinə və ruh düşkünlüyünə gətirib çıxarır. Fağırlaşmış insanlar tez-tez özünü cəmiyyətdən kənarda hiss edir, sosial həyatdan kənarlaşır, qınaq və ayrı-seçkilik ilə üzləşirlər. Bu da onların özünə inamını daha da sarsıdır və sosial inteqrasiyanı çətinləşdirir.
Fağırlaşma ilə mübarizə, həm iqtisadi, həm də sosial siyasətlərin köməyilə aparılmalıdır. İqtisadi artım, ədalətli gəlir paylanması, sosial təminat sistemlərinin gücləndirilməsi, iş yerlərinin yaradılması, təhsil və səhiyyəyə çıxışın genişləndirilməsi fağırlaşmanın qarşısının alınmasında əsas rol oynayır. Bundan əlavə, cəmiyyətin hər bir üzvünün sosial məsuliyyət hissinin artırılması, ayrı-seçkiliyin aradan qaldırılması, həmrəylik və dəstək mədəniyyətinin formalaşdırılması da vacibdir.
Beləliklə, fağırlaşma, sadə bir iqtisadi problem deyil, mürəkkəb sosial bir fenomendir ki, həll edilməsi üçün kompleks və inteqrativ yanaşma tələb edir. Bu yanaşma, həm maddi ehtiyacların ödənilməsinə, həm də insanın mənəvi və sosial rifahının təmin edilməsinə yönəlməlidir.