Əsnəmək, insan orqanizminin özünütənzimləmə mexanizmlərinin maraqlı bir təzahürüdür. Sadəcə olaraq "ağzını geniş açaraq dərindən və davamlı surətdə nəfəs alma" kimi təsvir edilməkdən daha mürəkkəb bir prosesdir. Yuxu gəldikdə, yuxudan təzə oyananda və ya yorğunluq nəticəsində müşahidə olunan əsnəmə, əslində, beyinin fizioloji ehtiyaclara verdiyi bir reaksiyadır.
Əsnəmənin əsas səbəbi, beyinə oksigen çatışmazlığı və ya karbon dioksid səviyyəsinin artmasıdır. Dərindən nəfəs alma, qanı oksigenlə zənginləşdirir və karbon dioksidin atılmasını sürətləndirir. Bu, beynin daha yaxşı işləməsinə və yorğunluğun aradan qaldırılmasına kömək edir. Buna görə də, əsnəmənin təkrarlanması, bədənin oksigen ehtiyacının olduğunu göstərir.
Maraqlı bir fakt odur ki, əsnəmə yoluxucu xüsusiyyətə malikdir. Birinin əsnəməsini müşahidə etdikdə, biz də əsnəməyə başlayırıq. Bunun səbəbi, empatiya ilə bağlı beyin bölgələrinin aktivləşməsidir. Yəni, başqalarının hərəkətlərinə reaksiya vermək qabiliyyətimiz, əsnəmə kimi sadə bir hərəkətdə də özünü göstərir. Bu, sosial əlaqələrin gücünü və insan davranışlarındakı qarşılıqlı təsiri əks etdirir.
Əsnəmə, həmçinin bədənin temperaturunu tənzimləməkdə də rol oynayır. Beynin temperaturunun azaldılması, əsnəmə zamanı ağız və burun boşluğundan keçən sərin havanın təsiri ilə baş verir. Bu proses, yuxuya getməyə hazırlaşma zamanı xüsusilə əhəmiyyətlidir.
Nəticə olaraq, əsnəmə sadə bir refleks deyil, beynin fizioloji və sosial ehtiyaclara mürəkkəb reaksiyasıdır. Oksigen çatışmazlığının aradan qaldırılmasından tutmuş, sosial əlaqələrin qurulmasına qədər, əsnəmənin bir çox maraqlı tərəfi mövcuddur.