izahlı lüğət 3 baxış 0 reaksiya Düzəliş

Əlçim: Azərbaycan dilində "əlçim" sözü, bir dəfədə əlin tuta biləcəyi və ipək əyirmək üçün kifayət qədər olan yun miqdarını ifadə edir. Bu miqdar, əlin ölçüsünə və yun liflərinin qalınlığına görə dəyişsə də, ümumiyyətlə, bir əlin əhatə edə biləcəyi qədər yumşaq, açılmış yun yığınını təsəvvür etmək olar. Əlçimin dəqiq çəkisi yoxdur, daha çox təsviri bir ölçü vahididir. Kənd təsərrüfatı və xalçaçılıqla məşğul olan əhalinin gündəlik həyatında əlçimin praktik əhəmiyyəti var idi, çünki yun ipəyinin miqdarının təxminən ölçülməsi üçün rahat bir üsul təqdim edirdi.

Kənd həyatının təsvirində tez-tez rast gəlinən "əlçim" ifadəsi, əl əməyinin, xüsusilə də əl toxuculuğunun və ip əyirmənin əmək tutumunu və əl işi ustalığının zəhmətini əks etdirir. Misal üçün, "O arvad gündə yüz əlçim yun əyirir" cümləsi, arvadın yüksək iş qabiliyyətini və bacarığını vurğulayır. Bu cümlənin arxasında saatlarla davam edən yorucu, lakin əməksevər bir işin görünməz əməyi dayanır. Əlçimin ölçüsü nə qədər kiçik olsa da, əməyin miqdarını və keyfiyyətini ölçmək üçün istifadə edilən məcazi bir vahid kimi tarixi və mədəni əhəmiyyətə malikdir.

Müasir dövrdə, sənaye üsullarının geniş yayılması ilə əlçim ölçüsü öz aktuallığını qismən itirsə də, Azərbaycanın kənd mədəniyyətinin və əl əməyinin yaşayan bir təcəssümü olaraq qalmaqdadır. Bu söz, Azərbaycan dilinin zəngin leksikasının, kənd həyatının detallarını əks etdirən maraqlı nümunələrindən biridir və milli mədəni irsin tərkib hissəsidir.

Söz-söhbət (0)

Bu haqda yaz