Əkəclənmə: "Əkəclənmək" fellərindən törəmiş isimdir. Əsas mənası qəflətən, gözlənilmədən, birdən-birə qorxu, dəhşət, sarsıntı keçirmək, qorxudan titrəmək, ürkütmək mənasını verir. Bir anda baş verən bu emosional sarsıntı, həm fiziki, həm də psixoloji təzahürlərlə müşayiət oluna bilər. Titrəmə, əzələlərdə gərginlik, ürək döyüntüsünün sürətlənməsi, səsin dəyişməsi, nəfəsin daralması kimi fiziki əlamətlərlə yanaşı, dərin narahatlıq, qorxu hissi, ağılın çaşması kimi psixoloji təsirləri də özündə əks etdirə bilər.
Əkəclənmənin səbəbi müxtəlif ola bilər: gözlənilməz bir hadisə, qaranlıq bir yer, qəfil yüksələn səs, təhlükəli bir heyvanın görünməsi və s. Bu halda insanın reaksiyası instinktiv olur və özünü qorumaq üçün sürətli və qeyri-iradi hərəkətlər edə bilər. Əkəclənmənin intensivliyi fərdi xüsusiyyətlərdən, qorxunun səviyyəsindən və hadısənin təsir gücündən asılıdır. Bəzi hallarda qısa müddətli və yüngül bir şəkildə keçsə də, bəzi hallarda daha uzun müddətli və şiddətli ola bilər. Hətta travmatik təcrübələr nəticəsində əmələ gələn fobiaların əsasında da qəfil əkəclənmə ola bilər.
Ədəbiyyatda və gündəlik danışıqda "əkəclənmə" sözü tez-tez qorxu və dəhşət hissinin ifadəsində istifadə olunur. Məlumatlandırıcı olmaqla yanaşı, həm də emosional təsir gücünə malikdir. Oxucu və ya dinləyicidə əsərin və ya söhbətin mövzusunun dramatikliyini daha yaxşı hiss etməyə kömək edir. Beləliklə, "əkəclənmə" sözü sadəcə bir leksik vahid deyil, eyni zamanda müəyyən bir emosional və estetik yük daşıyan ifadə vasitəsidir.