Ekspropriator [fr. expropriateur] sözü fransız dilindən götürülmüşdür və "ekspropriasiya edən" mənasını verir. Lakin bu tərif, sözün gerçək mahiyyətini tam əks etdirmir. Ekspropriator sadəcə bir hərəkəti yerinə yetirən şəxs deyil; o, daha mürəkkəb bir prosesin, yəni ictimai ehtiyaclar üçün özəl mülkiyyətin dövlət tərəfindən məcburi ələ keçirilməsinin fəal iştirakçısıdır.
Ekspropriasiya prosesi, adətən, ictimai infrastrukturun inkişafı, yaşayış məntəqələrinin yenidənqurulması, ya da digər mühüm ictimai layihələrin həyata keçirilməsi üçün zəruri hallarda tətbiq olunur. Bu prosesdə ekspropriator, dövlət adından və ya dövlətin səlahiyyətləndirdiyi qurumlar tərəfindən hərəkət edərək, özəl mülkiyyət sahibləri ilə danışıqlar aparır, torpaq və ya əmlakın qiymətləndirilməsini təşkil edir və nəhayət, kompensasiya ödəməklə mülkiyyəti ələ keçirir.
Beləliklə, ekspropriator sadəcə bir "edən" deyil, bir prosesin mühüm aktoru, hüquqi və iqtisadi səlahiyyətlərə malik bir şəxsdir. Onun fəaliyyəti, həm mülkiyyət hüquqlarının məhdudlaşdırılması, həm də ictimai maraqların təmin edilməsi ilə bağlı mürəkkəb hüquqi və etik məsələləri özündə ehtiva edir. Ekspropriatorun rolunun ədalətli və şəffaf olması, prosesin qanunlara uyğun aparılması və zərərçəkmiş şəxslərə ədalətli kompensasiyanın ödənilməsi böyük əhəmiyyət kəsb edir.
Tarix boyu ekspropriasiya prosesləri, həm müsbət, həm də mənfi nəticələrə səbəb olmuşdur. Bəzi hallarda, bu proses ictimai rifahı yüksəltmiş, infrastrukturun inkişafına və iqtisadi tərəqqiyə töhfə vermişdir. Digər hallarda isə, ekspropriasiya, özəl mülkiyyət hüquqlarının kobud şəkildə pozulması, ədalətsiz kompensasiya və insan haqlarının pozulması kimi ciddi problemlərə səbəb olmuşdur. Ona görə də, ekspropriatorun rolu, həmişə diqqətli və tənqidi baxış bucağından qiymətləndirilməlidir.