izahlı lüğət 0 baxış 0 reaksiya Düzəliş

Düşaxə (fars. مُشَخَّه‎ - muşəxxəhə) qədim zamanlarda ölüm cəzasının icrası üçün istifadə edilən bir alət olub. Adından da göründüyü kimi, bu alət çox vaxt haçalanmış və ya xüsusi şəkildə biçimlənmiş bir ağacdan hazırlanırdı. Cinayətkarın boynu və əlləri bu ağac quruluşuna bağlanaraq asılı vəziyyətdə qalırdı. Beləliklə, ölüm yavaş və əzablı bir şəkildə baş verirdi.

Düşaxənin dizaynı bölgədən-bölgəyə dəyişsə də, əsas prinsipi eyni idi: cinayətkarı fiziki və psixoloji cəhətdən əzablandırmaq. Bu alətin istifadəsi, qədim dövr cəmiyyətlərində hökm sürən sərt və qisasçı ədalət anlayışının bir əksidir. Düşaxə ilə edam, yalnız ölümə məhkum edilmiş şəxsi həyatdan məhrum etmir, eyni zamanda əzab verən uzun bir ölüm prosesinə məruz qoyurdu. Bu, həm də icra olunan cəzanın ədalətin bərpasına xidmət etməkdən əlavə, əhali arasında qorxu yaratmaq və digər potensial cinayətkarları qorxutmaq məqsədini daşıyırdı.

Tarixi mənbələr düşaxənin necə istifadə olunduğu barədə dəqiq məlumat verməsə də, qalıqlar və təsvirlər onun olduqca sərt bir ölüm üsuluna işarə edir. Bu üsulun məqsədi yalnız insan həyatını qurtarmaq deyil, həm də cəmiyyəti qorumaq, cinayətin qarşısını almaq üçün qorxu və nümunə yaratmaq idi. Ona görə də, düşaxə yalnız bir edam aləti deyil, həm də qədim cəmiyyətin ədalət və nizam anlayışının simvoludur.

Fars dilindən götürülmüş "Düşaxə" sözünün etimologiyası və tarixi mənası bu alətin qorxunc və dəhşətli tətbiqini daha yaxşı başa düşməyə kömək edir. Bu sözün tədqiqi tarixçilər və dilçilər üçün maraqlı bir araşdırma mövzusudur.

Söz-söhbət (0)

Bu haqda yaz