Dar ağacı (fars. دار, dār - ağacdan) – edama məhkum edilmiş şəxsləri asmaq üçün istifadə olunan dik, adətən yüksək bir dirəkdir. Tarix boyu müxtəlif mədəniyyətlərdə ölüm cəzasının icrası üçün istifadə edilmiş bu qurğu, həm də dəhşət və qorxu simvolu kimi bilinir. Dar ağacının görünüşü və quruluşu zaman və coğrafiyaya görə dəyişsə də, əsas məqsədi həmişə eyni olub: ölüm cəzasının ictimai şəkildə icrası.
Dar ağacının seçilməsi və qurulması yerinin də müəyyən simvolik əhəmiyyəti var idi. Çox vaxt görünən, əlçatan yerlər seçilirdi ki, ictimai təsir daha güclü olsun. Məsələn, mətnimizdə göstərildiyi kimi, dar ağacının təpənin üstündə qurulması, həm edamın ictimaiyyət tərəfindən daha yaxşı görünməsini, həm də bu cür yüksəklikdə olanın "Allahın qəzəbinə" daha yaxın olduğu inancını əks etdirə bilər.
Dar ağacının tarixi qədim dövrlərə gedib çıxır və müxtəlif mədəniyyətlərdə fərqli adlar altında mövcud olub. Bəzi mədəniyyətlərdə dar ağacı sadə bir dirək halında ikən, bəzilərində daha mürəkkəb dizaynlarla qarşılaşırıq. Dar ağacının ətrafında formalaşan əfsanələr, inanclar və adət-ənənələr də zaman keçdikcə onun simvolik yükünü daha da artırıb. Bu qurğu, yalnız ölüm cəzasının bir vasitəsi olmayıb, eyni zamanda dövrün ictimai-siyasi və mədəni strukturunu, ölüm qarşısında insan münasibətlərini əks etdirən güclü bir simvoldur.
Bu gün, dünyanın çox hissəsində ölüm cəzası ləğv edilmiş və ya nadir hallarda tətbiq olunduğu üçün dar ağacı tarixin səhifələrinə köçüb. Ancaq o, ədəbiyyatda, incəsənətdə və kinematoqrafiyada hələ də ölüm, qorxu və ədalət kimi mövzuların ifadəsində istifadə olunmaqda davam edir.