Dölsüzləşdirilmək

izahlı lüğət 0 baxış 0 reaksiya Düzəliş

Dölsüzləşdirilmək sözü, Azərbaycan dilinin izahlı lüğətlərində "dölsüzləndirilmək" sözünün sinonimi kimi qeyd olunsa da, mənasını daha dəqiq və geniş şəkildə izah etmək mümkündür. Hər iki söz, əsasən, nəslin davamını mümkün edən qabiliyyətin, reproduktiv funksiyanın süni və ya təbii səbəblərdən məhdudlaşdırılması və ya tamamilə aradan qaldırılması mənasını verir. Bu, bitkilər, heyvanlar və hətta bəzi hallarda insanlara aid edilə bilər.

Daha dəqiq desək, dölsüzləşdirilmək prosesi, canlı orqanizmin cinsi çoxalma qabiliyyətinin müxtəlif üsullarla, məsələn, cərrahi əməliyyatlar, kimyəvi maddələr, radiasiya və ya genetik modifikasiya vasitəsilə pozulması və ya tamamilə ləğv edilməsi deməkdir. Bu, istər qəsdən, istərsə də qeyri-qəsdən baş verə bilər. Məsələn, bəzi kənd təsərrüfatı bitkiləri dölsüzləşdirilir ki, toxum verməsinlər və yalnız vegetativ yolla çoxalsınlar. Heyvanlarda isə bu, əsasən populyasiyanın nəzarət altına alınması məqsədilə tətbiq oluna bilər.

Maraqlı bir tərəfi də odur ki, "dölsüzləşdirilmək" sözü məcazi mənada da işlənə bilər. Məsələn, bir layihənin, ideyanın və ya hər hansı bir prosesin davam etməsi üçün lazım olan potensialın məhv edilməsi və ya ləğv edilməsi də bu sözlə ifadə oluna bilər. Bu mənada, dölsüzləşdirilmək, həmin layihənin, ideyanın və ya prosesin gələcəkdə inkişaf etməsinə, bəhrə verməsinə mane olan hər hansı bir faktorun təsiri deməkdir. Beləliklə, sözün mənası daha geniş bir kontekstdə də təhlil edilə bilər.

Yekun olaraq, dölsüzləşdirilmək sözü sadəcə "dölsüzləndirilmək"in sinonimi deyil, daha geniş məna çalarlarına malik, bioloji və məcazi mənalarda işlənən zəngin bir leksik vahiddir.

Söz-söhbət (0)

Bu haqda yaz