izahlı lüğət 0 baxış 0 reaksiya Düzəliş

Dibdənçıxma sözü, Azərbaycan dilinin izahlı lüğətlərində əsasən "budaqsız çubuq, zoğ, şiv" kimi izah olunur. Lakin bu izah, sözün bütün məna çalarlarını əhatə etmir. Daha dəqiq və geniş bir izah vermək üçün, dibdənçıxmanın bitki mənşəli, nazik və düzbucaqlı formalı bir çubuq olduğunu qeyd etmək lazımdır. Bu çubuq, adətən, ağacın gövdəsindən və ya qalın budaqlarından deyil, daha çox əsas gövdənin dibindən çıxan, nazik və budaqsız bir hissədir.

Dibdənçıxma, ən çox köhnə meşə təsərrüfatında, çit hörərkən, və ya kiçik əl işlərində istifadə olunmuşdur. Onun budaqsız və düz olması, müxtəlif əşyaların düzəldilməsində, həmçinin toxuma və hörgüdə əlverişli hala gətirirdi. Belə ki, dibdənçıxmalar asanlıqla yonulub, kəsilə və istənilən formaya salına bilirdi.

Sözün "şiv" mənası ilə əlaqəsi də maraqlıdır. Şiv də nazik və uzun bir taxta parçasıdır, lakin dibdənçıxmadan fərqli olaraq, onun mənşəyi və forması daha az spesifikdir. Dibdənçıxma isə daha dəqiq, bitkinin özündən çıxan spesifik bir hissəyə işarə edir. Bu fərq, sözlərin sinonim kimi istifadə olunmasına baxmayaraq, onların məna çalarları arasındakı incə fərqi göstərir.

Nəticə etibarilə, dibdənçıxma sadəcə bir "budaqsız çubuq" deyil, əsasən ağacın dibindən çıxan, nazik, düz, və əl işlərində istifadə olunan xüsusi bir hissədir. Onun mənası, əsasən köhnə kənd həyatının təcrübəsindən qaynaqlanır və bu sözün özündə zəngin bir tarixi-mədəni kontekst gizlənir.

Söz-söhbət (0)

Bu haqda yaz