Dastançılıq sözü, Azərbaycan dilinin zəngin mədəni irsini əks etdirən, qədim ənənələrə söykənən bir termindir. Sadəcə "dastan söyləmə" və ya "hekayəçilik" kimi quru bir tərifə sığmayan, daha geniş və mürəkkəb bir məfhumu ifadə edir. Dastançılıq, nəsildən-nəsilə ötürülən, xalqın tarixini, əfsanələrini, inanclarını və həyat tərzini əks etdirən epik əsərlərin şifahi təqdim edilmə sənətidir.
Bu sənət, yalnız sözlərin ifadə gücündən deyil, həm də dastançıların ifadə qabiliyyətlərindən, səs tembrindən, jest və mimikalarından, hətta bəzən musiqi alətlərindən istifadə etmə bacarığından asılıdır. Dastançı, sadəcə bir hekayə danışan deyil, həm də bir aktyor, müğənni, şair və tarixçidir. O, dinləyiciləri əsrlər öncə baş vermiş hadisələrin içərisinə aparır, onlara qəhrəmanları ilə tanış edir, duyğularını bölüşür və dastan vasitəsilə xalqın əxlaqi dəyərlərini, ideallarını və mənəviyyatını təbliğ edir.
Dastançılıq, Azərbaycan mədəniyyətinin ayrılmaz bir hissəsi olaraq, əsrlər boyu yaşadı və inkişaf etdi. Müxtəlif bölgələrdə, özünəməxsus xüsusiyyətlərə malik olan dastançılıq ənənələri formalaşdı. Bu ənənələr, həm mövzu seçiminə, həm də ifadə üslubuna təsir göstərdi. Dastanların məzmunu, coğrafiyaya, tarixi hadisələrə və yerli inanclara uyğun olaraq dəyişir, lakin onların hamısını birləşdirən ümumi xüsusiyyət, xalqın kollektiv yaddaşını və mənəvi dəyərlərini özündə əks etdirməsidir.
Müasir dövrdə dastançılıq ənənəsinin qorunması və inkişafı üçün mühüm işlər görülür. Dastançıların aşkarlanması, onların sənətinin təbliği, yeni nəsillərin bu sənətə marağının artırılması istiqamətində səylər davam etdirilir. Dastançılıq, sadəcə keçmişin yadigarı deyil, həm də gələcəyə doğru köprüdür; o, xalqımızın mədəni varlığının canlı təcəssümüdür və gələcək nəsillərə ötürülməlidir.