izahlı lüğət 0 baxış 0 reaksiya Düzəliş

Danlatma sözü, "danlatmaq" felindən törəmiş bir isimdir. Sadəcə olaraq bir şeyin danışılması, izah edilməsi mənasını vermir. Daha dərin bir məna ehtiva edir. Danlatma, bir hadisənin, bir vəziyyətin, bir fikrin və ya hər hansı bir mövzunun ətraflı, canlı, təsirli və bəzən də emosional şəkildə təsvir edilməsi deməkdir. Bu təsvir sadə bir məlumat verməkdən daha çox, dinləyicidə və ya oxuyucuda müəyyən bir təəssürat yaratmağı, onu hadisənin içərisinə daxil etməyi, hətta yaşatmağı hədəfləyir.

Danlatmanın əsas xüsusiyyətlərindən biri də təsvirin dolğunluğu və ifadəliliyidir. Sadəcə faktları sıralayan bir mətn danlatma sayılmır. Danlatma, detallara, hislərə, əhvala, səslərə, rənglərə, qoxulara, hətta havanın vəziyyətinə qədər diqqət yetirərək oxucuya tamamilə fərqli bir təcrübə yaşadır. Yaxşı bir danlatma oxuduqda sanki hadisənin bir hissəsi oluruq, personajların hisslərini paylaşır, onlarla birlikdə sevinir və kədərlənirik.

Ədəbiyyatda, xüsusilə də hekayə və romanlarda danlatma əsas vasitələrdən biridir. Müəllif öz əsərinin hadisələrini, personajlarını, məkanlarını oxucuya danlatmaqla çatdırır. Danlatmanın keyfiyyəti əsərin oxunaqlığı və təsir gücünü birbaşa təyin edir. Bədii əsərlərdə danlatma vasitəsilə müəllif öz bədii üslubunu, fikir və duyğularını ifadə edir.

Danlatma, sözsüz ki, yalnız ədəbiyyatla məhdudlaşmır. Gündəlik həyatımızda da daima danlatmalarla qarşılaşırıq. Bir hadisəni dostlarımıza, ailəmizə danışarkən, bir yerə səyahət təəssüratlarımızı bölüşərkən danlatmadan istifadə edirik. Yaxşı bir danlatma bacarığı həyatın bir çox sahəsində faydalıdır; məsələn, mühazirə vermək, təqdimat etmək, məhkəmədə ifadə vermək və s. kimi hallarda.

Söz-söhbət (0)

Bu haqda yaz