Böyürtmə sözü "böyürtmək" felindən törəmiş bir isimdir. Lüğətlərdə sadəcə olaraq "böyürtmə"nin "böyürtmək"dən törəmə olduğu qeyd olunsa da, bu, mənanın tam dolğunluğunu vermir. Daha dəqiq desək, "böyürtmə" əsasən bir işin, bir hadisənin və ya bir vəziyyətin gözlənilmədən, birdən-birə, sürpriz şəkildə baş verməsi, qəfil ortaya çıxması mənasını verir. Bu, həm xoş, həm də xoşagəlməz bir hadisə üçün işlədilə bilər.
Məsələn, "qəfil yağış böyürtməsi" deyəndə gözlənilmədən başlayan güclü yağış nəzərdə tutulur. Yaxud, "şadlıqdan ürəyimə böyürtmə düşdü" ifadəsi də birdən-birə duyulan sevinci ifadə edir. Beləliklə, "böyürtmə" sözü sadəcə bir hadisənin baş verməsini deyil, həm də onun sürpriz, qəfil və gözlənilməz xarakterini vurğulayır.
Sözün etimologiyasına nəzər salsaq, "böyürtmək" felinin kökü "böyürmək" felinə yaxındır. "Böyürmək" isə "böyümək" felinə semantik olaraq çox yaxındır. Bu mənada "böyürtmə" həm də birdən-birə ortaya çıxan, sürətlə inkişaf edən bir şeyin simvoludur. Yəni "böyürtmə" sözünün əsasında bir şeyin ani olaraq "böyüməsi", "inkişafı" və ya "ortaya çıxması" fikri durur.
Nəticə etibarilə, "böyürtmə" sözü Azərbaycan dilinin zənginliyini və incəliklərini əks etdirən, sadə görünüşünün arxasında dərin məna gizlədən bir sözdür. Onun istifadəsi mətnlərə dinamiklik və ifadəlilik qatır.