Birikmə: "Birikmək" fellərinin isim formasından törəmiş bir sözdür. Sadəcə "yavaş-yavaş yığılma, toplanma" mənası ilə kifayətlənməmək lazımdır. Çünki birikmə, sadəcə fiziki maddələrin bir araya gəlməsini deyil, daha geniş mənada müxtəlif elementlərin, hadisələrin və ya anlayışların birləşərək yeni bir bütöv yaratmasını ifadə edir.
Bu proses zamanla baş verə bilər, yavaş-yavaş və tədricən inkişaf edə bilər. Məsələn, qar yağışı zamanı qar dənələrinin birləşərək böyük qar kürələri əmələ gətirməsi fiziki bir birikmə nümunəsidir. Ancaq birikmə daha metaforik mənalarda da istifadə oluna bilər. Məsələn, bir fikrin müxtəlif hissələrinin birləşərək əsas bir ideyanı yaratması, və ya bir cəmiyyətin müxtəlif etnik qruplarının bir araya gələrək bir millət təşkil etməsi də birikmənin nümunəsidir.
Birikmə prosesi təkcə miqdarın artmasını deyil, həm də keyfiyyətin dəyişməsini əks etdirə bilər. Yəni, birikən hissələrin xüsusiyyətlərinin yeni bir bütöv yaratmaq üçün dəyişməsi və ya yeni xüsusiyyətlər qazanması mümkündür. Bu baxımdan birikmə, sadə bir cəmlənmədən fərqlənir. Cəmlənmədə elementlər öz xüsusiyyətlərini qoruyur, birikmədə isə bu xüsusiyyətlər yeni bir kontekstdə yenidən təşkil olunur və ya modifikasiyaya uğrayır.
Beləliklə, "birikmə" sözü fiziki, kimyəvi, sosial, siyasi və ya intellektual sahələrdə baş verən bir çox prosesi əhatə edən geniş və çoxşaxəli bir anlayışdır. Onun mənası kontekstdən asılı olaraq dəyişə bilər, lakin əsasında yavaş-yavaş və tədricən baş verən bir toplanma, yığılma və yeni bir bütövlüyün meydana gəlməsi yatar.