Xoruz
Mənası: Bu sözün üç əsas mənası vardır və hər biri müxtəlif bölgələrdə işlənir:
- Kürdəmir rayonunda qozun bütöv ləpəsini ifadə edir. Bu mənada "xoruz" sözü qozun tam, açılmamış ləpəsini təsvir etmək üçün işlədilir. Yerli əhalinin dilində bu formada işlənməsi qozun formasına bənzətmə ilə əlaqələndirilə bilər.
- Göyçay rayonunda isə "xoruz" sözü nar çiçəyi üçün işlənir. Bu, sözün məcazi mənasıdır və nar çiçəyinin formasının və ya rənginin hansısa xüsusiyyəti ilə əlaqələndirilə bilər. Əlavə araşdırmalar bu məcazi mənanın etimologiyasını daha aydınlaşdıra bilər.
- Kürdəmir rayonunda "xoruz" sözü qapı cəftəsinin bərkidildiyi yeri, yəni menteşələrin yerləşdiyi hissəni bildirir. Bu, sözün daha konkret, fiziki bir obyektə aid mənasıdır və yerli memarlıq terminologiyasının bir hissəsini təşkil edir.
Bölgə:
- Kürdəmir rayonu (I və III mənalar)
- Göyçay rayonu (II məna)
Qeyd: Sözün üç müxtəlif mənasının eyni bölgədə (Kürdəmir) işlənməsi dialektin zənginliyini və sözlərin çoxmənalılığını göstərir. Əlavə tədqiqatlar bu çoxmənalılığın səbəblərini və sözün tarixi inkişafını aydınlaşdırmağa kömək edə bilər.