Surx
Mənası: Bu söz əsasən günəşin gün doğumu və ya gün batımı zamanı qırmızımtıl, al-qırmızı rəngini ifadə edir. Lakin məna kontekstə görə dəyişə bilər. Məsələn, "qanı qaralmaq, bikefləmək" mənasında da işlədilir. Bu, sözün semantik genişliyini göstərir və rəngdən səhhət vəziyyətinə qədər müxtəlif mənaları əhatə edir. Həmçinin, günün qızmarlığı, sıxıntısı mənasında da işlənə bilər ("Günun surxu qoymur baxam").
Bölgə:
- Qarakilsə (Ordubad rayonu)
- Cəbrayıl rayonu
Misallar:
- Günəşin surxu tezcə yayıldı.
- Günəşin qırmızımtıl şüaları - Günün surxu qoymur baxam (Qarakilsə)
- Suxuru düşməx’ (Cəbrayıl) – qanı qaralmaq, bikefləmək
Qeyd: Sözün işlənmə sahəsinin daha dəqiq müəyyən edilməsi üçün əlavə araşdırmalar tələb olunur. Fərqli bölgələrdə istifadəsinin incə fərqləri və məna çalarlarının təhlili vacibdir.