Sıcaq (sıfat) - Bu söz, əsasən, temperaturla bağlı olan "isti" mənasını ifadə edir, lakin məcazi mənada da "mehiban, yaxın" kimi hissləri bildirir. Etimalogiyasına nəzər salsaq, Türk dillərindəki köklərdən törədiyini görərik. "Isı" və "sıx" kimi sözlərlə qohumluq əlaqəsi ehtimal olunur, belə ki, "sıxlıq" hissi ilə "istilik" hissi arasında semantik yaxınlıq vardır. Sözün bu qohumluq əlaqəsi, hissi olaraq “sıx”lığı ifadə edən, yəni insana özünə yaxın hiss etdirən istilik hissinin məcazi mənasına yol açmışdır.
Birinci mənası (temperatur): "Sıcaq" sözü, ətraf mühitin və ya cisimlərin yüksək temperaturunu bildirir. Məsələn: "Sıcaq yay günü", "Sıcaq çay", "Sıcaq qum". Bu mənada "isti" sözü ilə demək olar ki, sinonimdir, lakin "sıcaq" sözü, bəzən daha intensiv istiliyi, daha yüksək temperaturu bildirmək üçün istifadə olunur. "İsti" daha yumşaq bir ifadə olaraq qəbul edilir.
İkinci mənası (məcazi): "Sıcaq" sözü, məcazi mənada, mehriban, qayğıkeş, dostluq dolu münasibətləri ifadə edir. Bu mənada, "yaxın", "sıx", "səmimmi" sözləri ilə sinonim kimi işlənə bilər. Məsələn: "Sıcaq qarşılama", "Sıcaq münasibət", "Sıcaq dostluq". Bu mənada istifadə edildikdə, söz ətrafdakı atmosferi, əlaqələri, insanlar arasındakı rəğbəti ifadə edir. "Sıx" ilə qohumluğu bu mənada daha aydın görünür; “sıcaq münasibət” “sıx münasibət” deməkdir - yəni yaxın və səmimi bir münasibət.
Qısacası, "sıcaq" sözü həm konkret, həm də məcazi mənalarda işlənən, çoxmənalı bir sözdür. Kontekstdən asılı olaraq temperaturu və ya insan münasibətlərinin keyfiyyətini təsvir edir. İstifadə sahəsinin genişliyi, onu Azərbaycan dilinin zəngin leksikasının əhəmiyyətli bir elementi edir.