izahlı lüğət 0 baxış 0 reaksiya Düzəliş

Samanlamaq (f.): Bu feilin əsas mənası samanla əlaqədar hərəkətləri ifadə edir. Lüğətlərdə verilən iki əsas mənası, əslində, eyni kökə bağlı olsa da, bir-birindən fərqli kontekstlərdə işlənir. Hər iki məna da saman materiallarının bir yerə yığılması, səpələnməsi və ya heyvanlara verilməsi ilə bağlıdır.

1. Saman qatmaq, saman vurmaq, saman tökmək mənasında: Bu mənada samanlamaq, bir material kimi samanın bir yerə toplanması, qat-qat yığılması, bir şeyin üzərinə səpələnməsi və ya boşluqların doldurulması prosesini bildirir. Məsələn, "Palçığı samanlamaq" ifadəsi palçığın möhkəmləndirilməsi, onun içərisinə samanın qarışdırılması və ya üstünə səpələnməsi mənasını verir. Bu proses, bina tikintisində, torpağın möhkəmləndirilməsində və digər tikinti işlərində istifadə oluna bilər. Həmçinin, yataq hazırlamaq kimi məişət hallarında da bu məna işlədilə bilər. Daha geniş şəkildə, bir şeyin içərisinə, üzərinə ya da arasında samanın qoyulması, yayılması və ya səpələnməsi hərəkətlərini ifadə edir.

2. Heyvana saman vermək mənasında: Bu mənada samanlamaq, heyvanlara yem kimi saman vermək hərəkətini bildirir. "Atı samanlamaq" ifadəsi atın qidalanması üçün ona saman verilməsini göstərir. Bu mənada, samanlamaq həmçinin heyvanın qayğısına qalma, onu bəsləmə kimi mənaları da ehtiva edə bilər.

Etimoloji baxımdan, "samanlamaq" feili "saman" sözündən və "-lamaq" məhsuldar feili şəkilçisindən əmələ gəlmişdir. "-lamaq" şəkilçisi hərəkət, proses, təkrarlanan əməliyyat mənaları ifadə edir. Beləliklə, "samanlamaq" sözü "samanla əlaqədar hərəkətləri yerinə yetirmək" kimi ümumi bir məna daşıyır.

Cümlə içərisində nümunələr: Qış aylarında mal-qaranı yaxşı samanlamaq lazımdır. Yeni tikilən evdə divarları möhkəmləndirmək üçün palçığı samanladılar. O, hər səhər atını samanlayır və suya aparırdı. Kəndlilər otlaqda samanı yığaraq evə aparıb samanladılar. Qış üçün təzə samanlamaq lazımdır.

Söz-söhbət (0)

Bu haqda yaz