Saqqallanmaq feli, əsasən, üz hissəsinin tüklə örtülməsi, yəni saqqalın bitib inkişaf etməsi prosesini bildirir. Lüğətlərdəki "üzünü saqqal basmaq, üzünə saqqal çıxmaq" ifadələri bu prosesin nəticəsini əks etdirir, lakin feilin özünün hərəkətə, prosesə yönəlməsini tam əhatə etmir. Saqqallanmaq, sadəcə saqqalın olması demək deyil, saqqalın çıxması və böyüməsi prosesinin aktivliyini ifadə edir. Bu proses tədricən baş verir və müəyyən müddət tələb edir.
Etimoloji baxımdan, "saqqal" sözünün kökü türk dillərindən gəlir və "saçı" mənasını verir. "Saqqallanmaq" isə bu kökdən törəmiş bir feil olub, "saçla örtülmək", xüsusilə üz hissəsinin tüklə örtülməsi mənasını daşıyır. Bəzi türk dillərində bu prosesi ifadə etmək üçün daha açıq, "saçlanmaq" kimi formalar da mövcuddur.
Cümlə içərisində istifadəsi nümunələri:
- O, son illərdə tez saqqallanmağa başladı. (Prosesə vurğu)
- Gənclik illərində hamar üzü vardı, indi isə tamamilə saqqallanmışdı. (Nəticəyə vurğu)
- Qış aylarında daha tez saqqallanıram. (Xarici amilə bağlılıq)
- Atası kimi o da gənc yaşlarında saqqallanmışdı. (Genetik amilə bağlılıq)
Göründüyü kimi, "saqqallanmaq" feli sadəcə saqqalın olması deyil, onun bitib böyümə prosesinin dinamikliyini, sürətini və ya xarici amillərlə əlaqəsini ifadə etmək üçün işlədilə bilər. Həmçinin, bu feilin istifadəsi zaman etibarilə də dəyişir; məsələn, "saqqallanmaqda idi" və ya "saqqallanmışdı" kimi zaman formaları prosesin baş vermə vaxtını dəqiqləşdirir.