Rentgenoterapíya

izahlı lüğət 0 baxış 0 reaksiya Düzəliş

Rentgenoterapiya (rentgen + yun. therapeia – müalicə) – tibbdə rentgen şüalarının müalicəvi məqsədlə istifadəsinə deyilir. Bu üsul, xərçəng hüceyrələrinin məhv edilməsi və ya böyüməsinin ləngidilməsi üçün istifadə olunan bir ionlaşdırıcı şüalanma növüdür. Rentgen şüaları yüksək enerjili elektromaqnit dalğalarıdır ki, onlar canlı toxumalara nüfuz edərək DNT-yə zərər verə və hüceyrələrin bölünməsini dayandıra bilərlər. Bu xüsusiyyət, xərçəng kimi nəzarətsiz hüceyrə böyüməsini əngəlləmək üçün istifadə olunur.

Rentgenoterapiyanın tətbiq üsulları müxtəlifdir. Bunlara daxildir: xarici şüalanma terapiyası (rentgen cihazı xəstənin bədəninin xaricindən şüalanma verir), daxili şüalanma terapiyası (radioaktiv maddələr bədənə daxil edilir) və braxiterapiya (radioaktiv maddələr xərçəngli nahiyəyə yaxın yerləşdirilir). Hər bir üsulun öz üstünlükləri və çatışmazlıqları vardır və müalicə planı xəstənin xüsusi vəziyyətinə uyğun olaraq həkim tərəfindən müəyyən edilir.

Rentgenoterapiyanın effektivliyi müxtəlif amillərdən asılıdır, o cümlədən xərçəngin növü, mərhələsi, yerləşməsi və xəstənin ümumi sağlamlıq vəziyyəti. Müalicə zamanı yan təsirlər baş verə bilər, bunlara dəri qızartıları, yorğunluq, ürək bulanması və qusma daxildir. Lakin bu yan təsirlərin əksəriyyəti müalicə başa çatdıqdan sonra yox olur. Rentgenoterapiya həm müstəqil müalicə üsulu kimi, həm də cərrahiyyə və ya kimyaterapiya ilə birlikdə tətbiq oluna bilər.

Sözün etimologiyasına nəzər salsaq, "rentgen" sözü alman fiziki Vilhelm Konradt Rentqenin adından götürülmüşdür. O, 1895-ci ildə rentgen şüalarını kəşf etmişdir. "Terapiya" sözü isə qədim yunan sözü olan therapeia-dan götürülmüşdür və "müalicə", "dərmandan istifadə" mənalarını verir. Beləliklə, rentgenoterapiya termini rentgen şüalarının müalicə məqsədilə tətbiqini dəqiq və aydın şəkildə ifadə edir.

Söz-söhbət (0)

Bu haqda yaz