Piştov sözü Azərbaycan dilində köhnəlmiş bir sözdür və əsasən tapança mənasında işlənir. Lüğətlərdə “tapança” sinonimi kimi qeyd olunsa da, tam sinonim deyil və aralarında incə bir məna fərqi mövcuddur. "Piştov" sözü daha çox kiçik ölçülü, əl tapançalarını ifadə etmək üçün işlənmişdir. Daha böyük, daha ağır atıcılıq silahları üçün “tapança” termini daha çox üstünlük təşkil edirdi. Bu səbəbdən "piştov" sözü daha çox məişət dilində, xüsusilə də köhnə ədəbiyyatda rast gəlinir və müasir Azərbaycan dilində "tapança" sözü ilə əvəz olunmuşdur.
Sözün etimologiyasına gəldikdə, “piştov” sözünün mənşəyi haqqında dəqiq məlumat yoxdur, lakin ehtimal ki, türk dillərinin birindən və ya xarici bir dildən, yəqin ki, Avropa dillərindən borc alınmışdır. Bu, Avropa dillərindəki tapança ilə əlaqəli sözlərlə fonetik oxşarlığı əsas götürərək deyilir. Tədqiqatlar sözün dəqiq etimoloji izini tapmaq üçün daha geniş araşdırmalar tələb edir.
Misallar:
"Əsgər: Çıxardın piştovları, hazır olun!" cümləsində "piştov" sözü əsgərlərin istifadə etdiyi kiçik ölçülü tapançaları ifadə edir. Cümlədəki kontekst sözün əmr, hərbi əmr kontekstində işləndiyini göstərir. Bu cümlədə "tapança" sözü ilə əvəz olunsa da, eyni məna qalacaq, ancaq "piştov" sözü tarixi bir kontekstdə daha güclü və obrazlı təsir yaradır.
"Mən ömrümdə bir dəfə də piştov atmamışam" cümləsində isə şəxsin heç vaxt tapança atmadığını bildirir. Bu cümlədə "piştov" sözü daha çox fərdi təcrübə ilə bağlı, qeyri-rəsmi bir kontekstdə işlənmişdir. Yenə də bu cümlədə "tapança" sözünün istifadəsi də mənanı dəyişməz.
Nəticə olaraq, "piştov" sözü müasir Azərbaycan dilində "tapança" sözü ilə əvəz olunsa da, dil tarixi və ədəbiyyatı üçün əhəmiyyətli bir söz olaraq qalır. Onun köhnəlmiş olması onun əhəmiyyətini azaltmır, əksinə, dilin inkişaf tarixini anlamaq üçün vacib bir elementdir.