izahlı lüğət 0 baxış 0 reaksiya Düzəliş

Pəhləvani sözü Azərbaycan dilinin zəngin leksikasında qəhrəmanlıq, igidlik, cəsurluq mənalarını ifadə edən bir termindir. Sadəcə "qəhrəmanlıq" kimi ümumi bir izahdan daha geniş və dəqiq mənaya malikdir. "Qəhrəmanlıq" daha çox böyük və əhəmiyyətli hadisələrə, tarixi şəxsiyyətlərin hərəkətlərinə aid edilirkən, "pəhləvani" daha çox fərdi cəsarət, güc və bacarıq təzahürlərinə yönəlib. Mifik qəhrəmanların əfsanələri ilə yanaşı, xalq arasında yayılmış qəhrəmanlıq dastanları, igidlik rəvayətləri də pəhləvanlıqla bağlıdır.

Etimoloji baxımdan, sözün kökü Fars dilindən gəlir və "pəhləvan" sözündən törəmədir. "Pəhləvan" öz növbəsində "pəhləv" (qəhrəman, igid) sözündən əmələ gəlib. Beləliklə, "pəhləvani" qəhrəmanlıq keyfiyyətini, pəhləvanlıq xüsusiyyətini, yəni igidliyi, cəsarəti, gücü və bacarığı ifadə edir.

Cümlədə istifadəsi: "Onun pəhləvanlığı düşmənlərini qorxuya salırdı." bu cümlədə "pəhləvanlıq" sözü şəxsin cəsarət və gücünü ifadə edir. "Döyüşdə göstərdiyi pəhləvani bütün əsgərləri heyran etdi." burada isə pəhləvanlıq konkret bir hadisədəki qəhrəmanlığı bildirir. "Qədim rəvayətlərdə pəhləvanlıq əfsanələri çoxdur." bu cümlədə isə "pəhləvanlıq" qəhrəmanlıq mövzusunu əks etdirən əfsanələri ifadə edir. Göründüyü kimi, "pəhləvani" sözü müxtəlif kontekstlərdə fərqli nüanslar əldə edə bilir, lakin əsas mənası həmişə qəhrəmanlıq, igidlik, cəsurluq üzərində qurulur.

Qısaca desək, "pəhləvani" sadəcə "qəhrəmanlıq" deyil, fərdi qəhrəmanlıq keyfiyyətinin, cəsarətin, gücün və bacarığın təzahürüdür və bu mənada daha konkret və ifadəli bir sözdür. Həm tarixi kontekstdə, həm də müasir ədəbiyyatda bu sözün istifadəsi öz aktuallığını saxlayır.

Söz-söhbət (0)

Bu haqda yaz