Passiv₂ [lat. passivus] sifət. Bu söz latın dilindən götürülmüşdür və "əməliyyatda iştirak etməyən", "təsirə məruz qalan", "fəal olmayan" mənalarını ifadə edir. Başqa sözlə desək, passivity "fəallıqdan məhrumluq" və ya "fəal təsir göstərməmək" halıdır.
1. Məna: Qeyri-fəal, laqeyd, təsirsiz, hərəkətsiz, fəal olmayan, müqavimət göstərməyən. Passivlik, bir prosesdə və ya hadisədə fəal iştirak etməmək, təsir göstərməmək deməkdir. Bu mənada söz bir obyektin, hadisənin və ya şəxsin fəallıqdan uzaq olduğunu göstərir. Məsələn:
- Passiv münasibət: Hadisələrə qarşı fəal müdaxilə etmədən, sadəcə müşahidəçi mövqeyində olmaq.
- Passiv mübarizə: Aktiv müqavimət göstərmədən, daha çox gözləmə və ya çətinliklərin öhdəsindən passiv şəkildə gəlməyə çalışmaq.
- Passiv rol: Hadisələrdə əsas rol oynamadan, arxa planda qalmaq.
- Passiv müşahidə: Hadisələrə qarışmadan, sadəcə müşahidə etmək.
2. Məna (qrammatika): Passiv fel, fəilin bir növüdür ki, felin subyekti fəaliyyətin obyekti olur. Yəni fəaliyyət subyektə edilən əməl kimi ifadə edilir. Məsələn, "Kitab oxundu" cümləsində "kitab" obyektdir, amma passiv fel quruluşunda subyekt kimi təqdim olunur. Fəallığı yerinə yetirən şəxs isə cümlədə "tərəfindən" ifadəsi ilə və ya ümumiyyətlə ifadə edilməyə bilər.
Qeyd: "Passiv" sözü müxtəlif kontekstlərdə fərqli mənalarda istifadə oluna bilər. Yuxarıda qeyd olunan mənalar əsas mənalardır, lakin kontekstə görə digər nüansları da ola bilər. Məsələn, "passiv gəlir" ifadəsi fəal iştirak tələb etməyən, lakin gəlir gətirən bir fəaliyyəti ifadə edir.