Onmərtəbəli: Sifət. Əsas mənası "on mərtəbəsi olan" deməkdir. Lüğətlərdəki "onqatlı" mənası isə metaforik və ya məcazlı işlənməsidir. "Onqatlı" ifadəsi bir şeyin miqdar, həcm, əhəmiyyət və s. baxımından on dəfə artıq olduğunu, on qat böyük olduğunu ifadə edir. Bu mənada "onmərtəbəli" sözü fiziki on mərtəbəli bir binanı təsvir etməkdən əlavə, şaquli olaraq on qat artımı, inkişafı, böyüməni də bildirə bilər. Məsələn, "onmərtəbəli müvəffəqiyyət" ifadəsi birinin çox böyük uğur qazandığını ifadə edir və bu uğurun şaquli böyüməsi metaforası ilə verilir.
Etimoloji baxımdan "onmərtəbəli" sözü "on" (say ədədi) + "mərtəbə" (bina qatı) + "li" (sifət əlavəsi) morfemlərindən əmələ gəlmişdir. "Mərtəbə" sözünün özü də fars mənşəlidir və qat, səviyyə mənasını verir.
Cümlədə işlənmə nümunələri:
1. Onmərtəbəli bina şəhərin mərkəzində yerləşirdi. (burada sözün birbaşa, əsas mənası işlənir)
2. Onun onmərtəbəli planları vardı. (burada "onqatlı" mənası nəzərdə tutulur, böyük, geniş planlar)
3. Şirkət onmərtəbəli bir inkişafa imza atdı. (burada da "onqatlı" mənası, sürətli, əhəmiyyətli inkişaf nəzərdə tutulur)
4. Onun onmərtəbəli karyerası hamını heyran edirdi. (yüksək səviyyəli karyera)
Qısacası, "onmərtəbəli" sözü həm konkret, həm də metaforik mənada işlənə bilən, işlənmə kontekstindən asılı olaraq fərqli mənalar kəsb edən bir sifətdir.