Okulist [lat. oculis – göz] termininin etimologiyası latın dilindən gəlməklə, oculis sözündən törəmişdir ki, bu da "göz" mənasını verir. Beləliklə, okulist sözünün leksik mənası, göz xəstəliklərinin müalicəsi və diaqnostikası ilə məşğul olan həkimdir. Bu tərif, okulistin fəaliyyət dairəsini qısaca olsa da, dəqiq şəkildə əks etdirir.
Daha geniş izahda, okulistin fəaliyyəti gözün anatomik quruluşunun, həmçinin görmə funksiyasının müxtəlif pozulmalarının müəyyənləşdirilməsini, müalicəsini və profilaktikasını əhatə edir. Onlar refraksiya pozğunluqlarının (miopiya, hipermetropiya, astigmatizm) diaqnostikası və korreksiyası ilə, katarakta, qlaukoma, makulyar dejenerasiya, diabet retinopatiyası kimi göz xəstəliklərinin müalicəsi ilə məşğul olurlar. Bununla yanaşı, okulistlər müxtəlif travmaların, infeksiyaların və allergiyaların gözə təsirini də araşdırır və müalicə edirlər. Həmçinin, görmə qabiliyyətinin qorunması və yaxşılaşdırılması məqsədilə profilaktik tədbirlər görürlər.
Okulist sözünün istifadəsi cümlələrdə aşağıdakı kimi ola bilər:
- "Gözümün görməsində problem var, okulistə müraciət etməliyəm." (burada okulist, kömək üçün müraciət ediləcək həkim kimi işlənir)
- "Okulist diaqnoz qoyduqdan sonra müalicəyə başladı." (burada okulist, diaqnoz qoyan və müalicəni həyata keçirən həkim kimi təsvir edilir)
- "Göz xəstəlikləri üzrə tanınmış okulist, yeni bir əməliyyat üsulu tətbiq etdi." (burada okulist, öz sahəsində ixtisaslaşmış və yeniliklərə yol açan mütəxəssis kimi göstərilir)
Qeyd edək ki, bəzi ölkələrdə "oftalmolog" termini də eyni mənaya gəlir və tez-tez okulist sözünün sinonimi kimi istifadə olunur. Ancaq, oftalmologiya daha geniş bir sahəni əhatə edir və elmi-tədqiqat yönümlüdür. Okulist isə daha çox klinik praktika ilə məşğuldur.