izahlı lüğət 0 baxış 0 reaksiya Düzəliş

Növrəsidə sözü fars mənşəli olub, əsasən "növrəstə" sözü ilə sinonim kimi işlənir. Lüğətlərdə sadəcə "on üç, on dörd yaşında" kimi tərcüməsi verilsə də, bu, mənanın tam əhatəsini verməkdən uzaqdır. Əslində, "növrəsidə" yalnız yaşa deyil, həm də gənclik, gözəllik, ədəb-ərkan, zəriflik, incəlik və təzəliyə işarə edən daha geniş bir məna kəsb edir. Bu, gəncliyin ilk çiçəklənmə dövrünü, gözəlliyin təzəliyini, sözün əsl mənasında "növrəstəlik" hissini ifadə edir. Sözün tərkibindəki "də" əlavəsi isə, məkan və ya zamana bağlılığı daha da gücləndirir. Belə ki, o, müəyyən bir zaman kəsiyini, müəyyən bir vəziyyəti ifadə edir.

Vaqifin misalında olduğu kimi, "növrəsidə" sözü adətən şairanə və lirik əsərlərdə işlədilir. Bu, sözün poetik bir təsiri olduğunu göstərir. Misal üçün, "Növrəsidə, on üç, on dörd yaşında; Eyb olmaya kirpiyində, qaşında" misrasında şair gənc qızın gözəlliyini və zərifliyini və eyni zamanda uşaqca təmizliyini və söyüd yaşının cazibədarlığını vurğulayır. Bu misrada yaş sadəcə rəqəm olaraq deyil, gəncliyin və gözəllik zirvəsinin simvolu kimi verilir.

Müasir Azərbaycan dilində "növrəsidə" sözü nadir hallarda işlənir və əsasən ədəbi mətnlərdə, xüsusilə də klassik ədəbiyyat nümunələrində rast gəlinir. Onun əvəzinə "gənc", "növrəstə", "cavankəs" kimi sinonimlərdən istifadə olunur. Lakin "növrəsidə" sözü bu sinonimlərdən fərqli olaraq daha çox poetik və həssas bir rəng qatır, daha zərif bir səslənməyə malikdir.

Yekun olaraq, "növrəsidə" sözünün mənası sadəcə "on üç, on dörd yaşında" ilə məhdudlaşdırılmamalıdır. O, gəncliyin, gözəllik və zərifliyin zirvəsini, təzəlik və incəliyi ifadə edən poetik bir söz olaraq qəbul edilməlidir.

Söz-söhbət (0)

Bu haqda yaz