Nöqtəcə sözü Azərbaycan dilində zərf kimi işlənir və "son dərəcə az, olduqca az; zərrəcə" mənalarını ifadə edir. Bu məna, sözün əsasən miqdarın, həcmin və ya dərəcənin çox az olmasını vurğulamaq üçün işlədilməsindən irəli gəlir. "Nöqtə" sözünün "çox kiçik nöqtə" mənasını ifadə edən istifadəsinə əsaslanan bu zərf, miqdarın sınırda, hətta olmaması səviyyəsində olduğunu bildirir.
Sözün etimologiyasına nəzər salsaq, "nöqtə" farsca mənşəlidir və "نقطه" (noqte) şəklində yazılır. "Nöqtə"nin əsas mənası "nöqtə, ləkə, damcı" olmaqla yanaşı, riyaziyyatda və həndəsədə də istifadə olunur. "Cə" isə farsca "-cə" əlavəsindən törəmişdir və miqdarı, həcmi, dərəcəni bildirən sözlərin ardınca gələrək onların zərf halını əmələ gətirir. Beləliklə, "nöqtəcə" sözü "çox kiçik bir nöqtə qədər" mənasını ifadə edir.
Ədəbiyyatda "nöqtəcə" sözü ifadənin emosional gücünü artırmaq, azlığın və ya yoxluğun həddini vurğulamaq üçün istifadə olunur. Misal olaraq, verilən şeir misrasında olduğu kimi, "Seyyidin nöqtəcə yox əqli" deyimi Seyyidin demək olar ki, heç bir əqli olmadığını, əqlindən məhrum olduğunu ifadə edir. Bu istifadədə, "nöqtəcə" sözü həm miqdarın azlığını, həm də yoxluğa yaxınlığı əks etdirir.
Başqa nümunələrə baxaq: "Orada nöqtəcə su qalıb.", "Cibimdə nöqtəcə pul var.", "Ona nöqtəcə hörmət edirdi." Bu cümlələrdə "nöqtəcə" sözü suyun, pulun, hörmətin olduqca az olduğunu, demək olar ki, olmadığını göstərir. Sözün istifadəsində hər zaman azlıq və yoxluğa yaxınlıq vurgulanır.