izahlı lüğət 0 baxış 0 reaksiya Düzəliş

Nəşriyyatçı (nəşr + -iyat + -çı) sözü Azərbaycan dilində mürəkkəb söz olub, “nəşr” (yayımlamaq, çap etmək) felindən əmələ gəlmişdir. "-iyat" şəkilçisi fəaliyyət, iş yeri mənası ifadə edir, "-çı" isə həmin fəaliyyətlə məşğul olan şəxsi bildirir. Beləliklə, sözün etimologiyası onun mənasını tam olaraq aydınlaşdırır: nəşriyyat işləri ilə məşğul olan şəxs.

Müasir Azərbaycan dilində nəşriyyatçı sözü əsasən iki əsas mənada işlədilir:

1. Nəşriyyat işçisi: Bu mənada nəşriyyatçı, nəşriyyatda çalışan, kitab və digər çap məhsullarının hazırlanması, nəşr olunması və yayılması ilə bağlı müxtəlif vəzifələri yerinə yetirən hər hansı bir işçini bildirir. Bu, redaktor, korrektordan başlayaraq dizayner, çapxana əməkdaşı və s. kimi geniş bir peşə dairəsini əhatə edir. Məsələn: "Gənc nəşriyyatçı yeni layihəsi üzərində çalışırdı." və ya "Təcrübəli nəşriyyatçılar keyfiyyətə xüsusi önəm verirdilər."

2. Nəşriyyat sahibi (köhnəlmiş məna): Daha köhnə mənada isə nəşriyyatçı sözü əsasən nəşriyyatın sahibi, yəni nəşriyyatı idarə edən, ona rəhbərlik edən və onun maliyyə məsuliyyətini daşıyan şəxsi ifadə edir. Bu məna müasir dövrdə daha az istifadə olunur, çünki nəşriyyatlar tez-tez şirkət, MMC və ya digər hüquqi şəxslər formasında fəaliyyət göstərir. Ancaq tarixi kontekstdə və ya bədii əsərlərdə bu mənada rast gəlinə bilər. Məsələn: "Tanınmış nəşriyyatçı özünün yeni kitablarını təqdim etdi." (burada nəşriyyat sahibi nəzərdə tutula bilər). Bu mənanı daha aydınlaşdırmaq üçün "nəşriyyat sahibi" ifadəsi daha uyğun olar.

Qeyd edək ki, kontekstdən asılı olaraq nəşriyyatçı sözünün hansı mənada işləndiyini təyin etmək mümkündür. Ancaq müasir dil praktikasında birinci məna – nəşriyyat işçisi – daha çox yayılmışdır.

Söz-söhbət (0)

Bu haqda yaz