Nəfəslik (is.) - Əsas mənası bina və ya otağın havasının təzələnməsi üçün nəzərdə tutulmuş kiçik, adətən açılıb-bağlanan pəncərə, havalandırma dəliyi deməkdir. Bu, əsasən köhnə tikililərdə, məsələn, qalın divarlı evlərdə daha çox rast gəlinir. Nəfəslik, böyük pəncərələrdən fərqli olaraq, ümumiyyətlə kiçik ölçülü olur və otağın havasının təbii şəkildə dəyişdirilməsini təmin edir. Pəncərənin tam açılmasına imkan verməyən bu kiçik dəlik vasitəsilə yalnız məhdud hava axını təmin olunur. Ona görə də, "pəncərənin nəfəsliyini açmaq" ifadəsi otağa az miqdarda havanın daxil olmasına, havanın təzələnməsinə işarə edir.
Məcazi mənada (məh.) isə "nəfəslik" sözü kiçik pəncərə mənasında işlənə bilər. Bu zaman ölçü aspekti ön plana çıxır. Belə ki, hər hansı bir böyük pəncərədən fərqli olaraq, "nəfəslik" sözü daha çox kiçik ölçülü, bəlkə də daha az işıq buraxan pəncərəni ifadə edir. Bu mənada, "nəfəslik" sözü, daha çox, "kiçik pəncərə" ifadəsinin sinonimi kimi qəbul edilə bilər, lakin, havalandırma funksiyası ön plana çıxmadığı üçün, ilk mənasından bir qədər fərqlənir.
Etimoloji baxımdan, "nəfəslik" sözü "nəfəs" sözündən törəmişdir və havanın dəyişməsi, təzələnməsi ilə bağlıdır. "Lik" şəkilçisi isə isim yaradır. Beləliklə, sözün mənası özündə "nəfəs almağa imkan verən şey" mənasını əks etdirir.
Misallar:
- Qışda otağın havasını dəyişmək üçün nəfəsliyi açdı. (İlk məna, havalandırma)
- Qapının üstündə kiçik bir nəfəslik vardı. (İkinci məna, kiçik pəncərə)
- Qədim evin divarlarında nəfəsliklər əvvəlki dövrlərin memarlığının əlaməti idi. (Həm ilk, həm də ikinci məna)