izahlı lüğət 1 baxış 0 reaksiya Düzəliş

Müşərrəf (ər. شَرَّفَ - şərrafa - şərəfləndirmək, şərəf vermək kökünündən törəmişdir) sifəti, köhnə üslubda işlənən bir sözdür. Əsas mənası "şərəflənmiş", "şərəfə nail olmuş", "şərəfli" deməkdir. Lüğətlərdəki qısa izah bu mənanı tam əhatə etmir. Daha dəqiq desək, "müşərrəf" sözü, şərəfə, yüksək bir mövqeyə, nüfuz və hörmətə layiq görülmüş, bu keyfiyyətlərə malik olan şəxsi ifadə edir. Sadəcə olaraq "şərəfli" olmaqdan daha geniş bir mənaya malikdir, çünki həm şəxsin öz keyfiyyətlərini, həm də başqalarının ona verdiyi qiyməti əks etdirir.

Sözün istifadəsi cümlə quruluşuna görə dəyişir. Məsələn, "müşərrəf olmaq" ifadəsi, şəxsin özünü yüksək dəyərləndirməsi, özünə şan və şərəf verməsi, əldə etdiyi nailiyyətlərlə fəxr etməsi mənasını verir. Bu mənada müəyyən bir dərəcədə özünəinam və özünə hörmət ifadə olunur. Ancaq "müşərrəf olmaq" bəzən məcazi mənada da işlənə bilər; məsələn, şərəfli bir işə, bir vəzifəyə layiq görülmək, bir hadisəyə, bir görüşə şahid olmaq kimi hallarda.

"Müşərrəf etmək" ifadəsi isə bir başqasını öz gəlişi, hərəkəti, ya da hədiyyəsi ilə şərəfləndirmək, onun mövqeyini yüksəltmək, hörmətini artırmaq mənasını daşıyır. Bu, həm də bir mərasim və ya görüş zamanı iştirakçıları şərəfləndirmək, onlara hörmət göstərmək kimi mənalarda da işlənə bilər. Müşərrəf etmək hərəkəti, həmin şəxsin yüksək keyfiyyətlərini qeyd etmək, ona ehtiram göstərmək niyyətini ifadə edir.

Qısacası, "müşərrəf" sözü sadəcə "şərəfli" olmağın üstündə duran, daha zəngin bir mənaya malik köhnə bir söz olaraq, müasir Azərbaycan dilində təntənəli və yüksək üslublu yazılarda istifadə olunur. İstifadəsində diqqətli olmaq lazımdır, çünki həm "müşərrəf olmaq", həm də "müşərrəf etmək" ifadələrinin kontekstə uyğun seçilməsi vacibdir.

Söz-söhbət (0)

Bu haqda yaz