Müəzzəm (ər. عظيم - əzim) sifəti əsasən təntənəli, yüksək üslubda işlənir və həcmi, ölçüsü, əhəmiyyəti, təsiri ilə təəccüb və heyranlıq doğuran, böyüklüyü və əzəməti ilə seçilən şeyləri ifadə edir. Lüğətlərdəki “böyük, cəsamətli, möhtəşəm” mənaları onun əsas mənasını əks etdirir, lakin onun ifadə etdiyi duyğu və kontekstdən asılı olaraq daha zəngin bir məna kəsb edə bilər.
Müəzzəm sözünün əsasını təşkil edən ərəbcə "əzim" (عظيم) sözü "böyük, əzəmətli, nəhəng, mühüm" mənalarını verir. Bu kökdən törəmə sözlər bir çox Şərq dillərində də geniş yayılmışdır və eyni əsas mənanı saxlayır. Azərbaycan dilində istifadəsində isə ərəb dilindən alınma olsa da, zamanla dilin özünəməxsus xüsusiyyətlərini qazanmışdır.
Müəzzəm sözü, sadəcə olaraq fiziki ölçüləri böyük olan şeylər üçün deyil, eyni zamanda, əhəmiyyəti, təsiri, nüfuzuna görə böyük olan hadisələr, şəxsiyyətlər və ya ideyalar üçün də işlənə bilər. Məsələn, “müəzzəm bir tarix”, “müəzzəm bir şəxsiyyət”, “müəzzəm bir qələbə” ifadələrində olduğu kimi. Bu zaman “müəzzəm” sadəcə fiziki böyüklüyü deyil, həm də mənəvi, ideoloji və ya tarixi əhəmiyyəti vurğulayır.
Cümlədə necə işləndiyinə dair nümunələr:
- Müəzzəm bir heykəl meydanın ortasında ucalırdı.
- İnqilab müəzzəm bir bina üçün zəmin hazırlayırdı.
- Onun müəzzəm əsərləri ədəbiyyat tarixində özünəməxsus yer tutur.
- Təbiətin müəzzəm gözəlliyi onu heyran etmişdi.
- O, müəzzəm bir sərvətə sahib idi.
Göründüyü kimi, "müəzzəm" sözü müxtəlif kontekstlərdə işlənərək fərqli mənalar ifadə edə bilir, amma əsas mahiyyətini – böyüklük, əzəmət və əhəmiyyət hissini – həmişə saxlayır.