Müəyyən (ər. müəyyən – təyin olunmuş, qərarlaşdırılmışdan) sifət.
1. Qəti olaraq təyin edilmiş, müəyyənləşdirilmiş, dəqiqləşdirilmiş, konkretləşdirilmiş. Bu mənada “müəyyən” sözü bir şeyin, hadisənin və ya varlığın qeyri-müəyyənliyini aradan qaldıran, onun sərhədlərini, xüsusiyyətlərini və ya həcmini dəqiq göstərən mənaya malikdir. Məsələn: “Müəyyən saatda görüşmək” (saatın dəqiq vaxtı bildirilir), “Müəyyən miqdarda pul ödəmək” (pulun dəqiq məbləği göstərilir), “Müəyyən bir adam” (konkret bir şəxs nəzərdə tutulur), “Müəyyən bir səbəbə görə” (səbəbin konkretliyi vurğulanır). Həmçinin, bu mənada “müəyyən” sözü şübhə və qeyri-müəyyənliyi aradan qaldırmaq üçün işlənir: “Müəyyən oldu ki, o, səhv edirdi”.
2. Məlum, aşkar, bəlli, aydın. Bu mənada “müəyyən” sözü bir şeyin bilinməsi və ya anlaşılan olması deməkdir. Məsələn: “Məsələnin müəyyən tərəfləri” (məsələnin bəzi tərəfləri aşkarlanmışdır), "Müəyyən məlumatlar əldə edildi" (bəzi məlumatlar əldə olunmuşdur), "İşin müəyyən nəticələri var" (işin bəzi nəticələri aydın görünür). Bu mənada "məlum", "aşkar", "bəlli" sözləri ilə sinonimdir.
3. Müvafiq, lazımi, zəruri. Bu istifadə üslubi cəhətdən bir qədər daha az yayılmışdır və əsasən köhnə ədəbiyyatda rast gəlinir. Məsələn: "Müəyyən tədbirlər görülməlidir" (lazımi tədbirlər görülməlidir), "Müəyyən səylər göstərməlidir" (zəruri səylər göstərməlidir). Bu mənada “müəyyən” sözü “lazımi”, “zəruri”, “vacib” sözləri ilə sinonimdir.
4. Nisbi mənada, təxminən. Bu mənada “müəyyən” sözü tam dəqiqlik tələb olunmayan hallarda işlənir və "təxminən", "qədər" mənalarını ifadə edir. Məsələn: "Müəyyən bir müddət keçdi" (təxminən bir müddət keçdi), "Müəyyən sayda adam iştirak etdi" (təxminən bir sayda adam iştirak etdi). Ancaq bu mənada istifadəsi daha az yayılmış və mənası kontekstdən asılıdır.
Qeyd: “Müəyyən” sözü həm sifət, həm də fel kimi işlənə bilir. Fel formasında “müəyyən etmək” kimi işlənir və bir şeyi dəqiqləşdirmək, təyin etmək, konkretləşdirmək mənalarını ifadə edir. Məsələn: “O, hadisənin səbəbini müəyyən etdi”.