izahlı lüğət 0 baxış 0 reaksiya Düzəliş

Mələtmə: “Mələtmək” fellərinin törəməsi olub, əsasən iki əsas mənada işlənir. Birincisi, aldatma, çaşdırma, yolundan azdırma mənasını verir. Bu mənada "mələtmə" sözü bilərəkdən və ya bilmədən edilən hərəkətlər nəticəsində baş verən çaşqınlıq və ya səhv yönəlməni ifadə edir. Məsələn, "Düşmənin mələtmə taktikasına aldanmamalıydıq." cümləsində "mələtmə" düşmənin aldatma planını, hiyləsini bildirir.

İkincisi, daha az rast gəlinən, lakin əhəmiyyətli bir mənası da var: başqa yola yönəltmə, istiqaməti dəyişmə. Bu mənada, "mələtmə" bir şeyin və ya birinin təbii və ya qəbul edilmiş yolundan, istiqamətindən çıxarılmasını, başqa bir istiqamətə yönəldilməsini ifadə edir. Məsələn, "Səhvin mələtməsi onu başqa bir hədəfə yönəltdi." cümləsində səhvin əsas məqsəddən yayınmağa, başqa bir istiqamətə yönəlməyə səbəb olduğu göstərilir.

Etimoloji baxımdan, "mələtmə" sözü "mələtmək" felindən törəmişdir. "Mələtmək" felinin kökü türk dillərində geniş yayılmış "məl-" kökünə dayanır. Bu kök, "bilməmək", "yolunu azmaq", "çaşmaq" mənalarını ifadə edir. "Mələtmə" sözünün mənası da bu etimoloji kökün mənaları ilə sıx bağlıdır və "mələtmək" felinin təsirini, nəticəsini bildirir. Beləliklə, "mələtmə" sadəcə bir feildən törəmiş bir isim deyil, həm də zəngin bir məna tarixini özündə əks etdirən bir sözdür.

Qeyd edək ki, "mələtmə" sözü daha çox yazılı dildə işlədilir və danışıq dilində daha az rast gəlinir. Ancaq yazılı ədəbiyyatda, xüsusilə bədii əsərlərdə obrazlı ifadələr yaratmaq üçün uğurla istifadə olunur.

Söz-söhbət (0)

Bu haqda yaz