izahlı lüğət 0 baxış 0 reaksiya Düzəliş

Məcra (ərəbcədən) - suyun axdığı yol, yataq. Bu sadə tərif, məcranın mahiyyətini əks etdirsə də, onun daha dərin mənasını və müxtəlif tətbiq sahələrini tam əhatə etmir.

Coğrafi baxımdan məcra, çay, çaycıq, bulaq və ya digər su axınlarının daim və ya müvəqqəti olaraq hərəkət etdiyi, özünəməxsus yatağıdır. Bu yataq, suyun eroziya prosesləri nəticəsində əmələ gətirdiyi, zamanla dəyişə bilən, lakin ümumiyyətlə müəyyən bir istiqamətə malik bir kanaldır. Məcranın eni, dərinliyi və formasına suyun həcmi, torpağın tərkibi, relyefin xüsusiyyətləri və s. amillər təsir göstərir. Dağ çaylarının dar və dərin məcraları ilə düzənlik çaylarının geniş və dayaz məcraları arasındakı fərq bunu aydın şəkildə göstərir.

Məcranın məna dairəsi coğrafiyadan kənara çıxaraq, metaforik mənada da istifadə olunur. Misal üçün, verilən sitatda "İnqilab daşqın bir çay kimi məcrasından çıxıb bütün Rusiyanı ağzına almışdı" ifadəsində "məcra" sözü, hadisənin normal gedişatını, müəyyən çərçivəni, qəbul edilmiş qaydaları bildirir. İnqilabın "məcrasından çıxması" isə bu çərçivələrin pozulmasını, qaydaların pozulmasını və nəzarətdən çıxmasını ifadə edir. Beləliklə, "məcra" həm fiziki bir realıq, həm də mücərrəd bir anlayış kimi təsvir oluna bilər.

Yekun olaraq, "məcra" sadəcə suyun axdığı yataq deyil, həm də bir hadisənin, prosesin, hərəkatın gedişatını, qaydalarını, çərçivələrini təyin edən simvolik bir anlayışdır. Onun mənası kontekstdən asılı olaraq dəyişir və geniş tətbiq imkanlarına malikdir.

Söz-söhbət (0)

Bu haqda yaz